سینزدہ نومبر، جہد برجاء – درناز بلوچ

الّمی خوانبو

رخصت اف – مرید بلوچ

مزاحمت زند ءِ ’’ای، ہمو ہراکہ جہانی امن ئنا ٹیکی ءِ دوئی کرینٹ، مونجائی تون انداسرپد مریوہ کہ بیدس تشدد...

بلوچ سلہہ بند تنظیم تا کروکا گڑاس فیصلہ تا جاچ __میرین بلوچ

جنگ اٹ ہچبر رحم مفک بلکہ جنگ ءِ نفسیاتی پڑا کٹوئی مریک جسمانی طاغت آن زیات نفسیاتی طاغت جنگ...

تاریخ نا پنہ غاک (چارمیکو بشخ) | خان خدائیداد خان – محبوب شاہ

تاریخ نا پنہ غاک (چارمیکو بشخ) خان خدائیداد خان نوشت: محبوب شاہ دی بلوچستان پوسٹ - براہوئی کالم 1896ء اٹی(No.7) و 1870ء...

سینزدہ نومبر، جہد برجاء

نوشت: درناز بلوچ

دی بلوچستان پوسٹ

زند و مرگ اسہ چِٹ ئٹ تفوکو اِرا گواچن ءُ۔ ہر زندہ غا گڑا اسہ نہ اسہ دے مرگ ئنا گواچی مریک، چاہے سوب آک جتا مریر۔ وا ہم ہزار شیفی بڑزی تا اوار زند اخس در زیبا ءُ گڑاسے، نہ کہ انسان بلکہ اسہ بے دوی ءُ ساہدار اس ہرادے ہچ گڑا نا شعور مفک ولے دا گڑا ءِ پوہ مریک کہ اونا زند اودکن اخس قیمتی ءِ۔ اسہ بے دوی ءُ ساہدار اس ہم تینا زند ءِ دوست تخک اودے تینا زند ئنا زی آ خطرہ محسوس مرے او ہر ممکن کوشست کیک زندہ مننگ کن۔ تینا دشمن آ جلہو کیک چائے اخس کہ نزور مرے۔ ہرا وخت اسہ با شعور ءُ بندغ اس تینا زند ءِ اسہ مقصد اسیکن ندر کے تو سوچنگ نا ہیت ئسے کہ او مقصد اخس عظیم ءُ اس مرو۔ دا جہان ٹی کہی بندغ آک تینا مچ زند ءِ بیدس مقصد آن گدریفرہ یا تو مقصد نا پٹ پول ئٹ گدریفرہ کہ او انتئے زندہ ءُ اوفتا زندہ مننگ نا مقصد انت ءِ دا گڑا ءِ پوہ مننگ کن کہی بندغ آتے اسہ عمر ئس لگیک۔ و دا جہان ٹی دنو ہم بندغ ارے ہرا اسہ مقصد اسیکن زندہ مریرہ و ہمو مقصد کن ساہ ءِ ندر کیرہ و تینا مقصد ءِ زندہ تخرہ۔

سینزدہ نومبر بلوچ قوم ئنا شہید آتا دے ءِ۔ 13 نومبر 1839، ہمو تاریخی دے ءِ ہرا دے آ اولیکو وار بلوچ راج کوزہ گیریت نا خلاف بش مس۔ دا ہمو تاریخی دے ءِ ہرا دے آ میر محراب خان تینا سنگت آتیتون اوار انگریز فوج تون جنگ تس، دا گواچن ءِ چائنگ آ ہم دشمن اوفتیان زیات طاقتور ءِ ولے او مزاحمت ءِ زیات اہمیت تس ولے خن شیفی و لغوری آن نمن مس ۔ ہرا وخت قوم ئنا خاطر وطن کن کسس تینا ساہ ءِ ندر کیک او مچ قوم ءِ تینا ذمہ واری تا احساس ایتک۔  بلوچستان نا ہزارا شہید آتا دلیری اوفتا مزاحمت اوفتا بلوچ قوم اکن فکر بلوچ راج ءِ میرات ٹی ملانے و بلوچ قوم ئٹ احساس ذمہ واری بیدار کرینے ہرانا سوب آن بلوچ مزاحمت کار آک اینو دشمن کن خاخر جوڑ مسُنو ۔ ظلم و ظالم نا خلاف مزاحمت نا ہمو دود دائسکان بلوچستان ٹی برجا ءِ۔ تاریخ شاہد ءِ کہ ہرا وخت بلوچستان نا سر زمین آ کوزہ گیر نت تخانے لمہ وطن نا دلیر آ چُناک کوزہ گیریت نا خلاف کاٹم ہرفینو و مُستی ہم ہرفور ۔ دشمن نا مون ءِ توننگ کن لمہ وطن نا کہی مڷ آک تینا ساہ ءِ ندر کرینو و کہی ورناک دشمن نا کاٹم آ مِش شاغانو۔ دا کسر ئٹ کہی نیاڑی، نرینہ، پیر، ورنا و چُناک تینا ساہ ءِ تسونو، و دا کسر نا مزل آجوئی ءِ۔

بلوچ راجی آجوئی نا دا کاروان ئٹ ہزار آ وطن نا دلیر آ مڷ آک تینا ساہ ءِ ندر کرینو تینا قوم تینا وطن نا آجوئی کن۔ ہزار آ نیاڑی نرینہ  پیر ورنا و چُناک پاکستان و ایران نا دہشت گرد آ فوج ئنا ظلم آتا گواچی مسُنو و کہی دلیر آ ورناک دشمن تون مون پہ مون دلیری ئٹ جنگ تریسہ شہید مسُنو، اوفتا ہمت جوزہ اوفتا دلیری دشمن ءِ دا کلہو تس کہ نن مرگ ئتون گوازی کینہ ننے شہادت قبول ئے ولے خن شیفی و غلامی قبول اف ۔ ساہ دیر ءِ دوست اف؟ دیر خوائک کہ ای زندہ مفر یا جوانو زند اس کپر؟ ولے لمہ وطن نا شہید آک تینا ساہ آن زیات تینا مقصد تینا ڈیہہ ئنا آجوئی تینا قوم ئنا بزگی ءِ آسراتی ٹی بدل کننگ ءِ دوست تخار و ہمو مقصد کن تینا ساہ ءِ ندر کننگ کن ہم تیار مسُر۔ اینو ہمو دلیری ہمو جوزہ ئٹ دشمن ءِ دا سوچنگ آ بیوس کرینو کہ دشمن نا ہزار طاقتور مننگ ہم لمہ وطن نا دلیر آ ورنا تا مونے توننگ کن کم ءِ۔

خُلیس اسہ فطری ءُ گڑا سے۔ خُلیس ہر انسان نا اُست ئٹ مریک چاہے او خلیس انت سوب ئسے آن مرے ولے اسہ دلیر و اسہ لغور سے نا فرق ہندادے کہ اسہ لغور اس تینا خُلیس نا مطابق زندہ مریک۔ اونا خُلیس اودے حق و نا حق ئٹ فرق کننگ آن، نا حق نا خلاف بش مننگ آن تورِک۔ اونا مونا چاہے ہزار ظلم مرے او خنتے تَرّ کیک باہ ءِ مچ کیک تولِک ولے دلیر ئسے نا زند اونا خُلیس نا مطابق مفک۔ او خُلیس تون مون ایتک۔ دا اسہ فطری ءُ گڑا ئسے کہ اخس وخت نن تینا خُلیس آن نرنا او خُلیس ہموخس ننا اُست ئٹ جاگہ کیک اسہ وار خُلیس تون مونی مسُس اودے خیسُن و خن نشان تسوس اونا وجود، نا وجود آن جتا مریک۔ ہمو خن شیف آک ہرا دشمن نا خُلیس آن تینا حق ءِ کن بش مفسہ مگہ او تا ابد زندہ مریرہ؟ لغور تینا لغوری نا سوب ئٹ ہزار وار کہیک و دلیر تینا مچ زند ءِ دلیری ئٹ زندہ مریک و اسہ وار کہیک۔


دی بلوچستان پوسٹ : دا نوشت اٹ ساڑی ہیت و خیال آک نوشتوک نا جند ئنا ءُ، دی بلوچستان پوسٹ میڈیا نیٹ ورک نا دا ہیت آتے مَننگ الّمی اَف و نئے کن دا ادارہ نا پالیسی تا درشانی ءِ کیک۔

پُوسکنا حوالک

بلوچستان: سم کاری نا جتا تدینی تیٹی اسہ بندغ ئس بیرا، اسٹ ٹپی

بلوچستان نا علاقہ بولان و کوئٹہ ٹی سُم کاری نا ویل آتیٹ اسہ بندغ اس بیران و اسٹ ٹپی...

گودی – شاعر: انور بلسم

"گودی" مَشتیٹی ئے گدان گودی نا میڷ تتو نے شوان گودینا راج اونا اوڑ تون زیب دار قصّہ ئے دا بیان گودی نا غلہ غاتے پِڑا شُپِک او کھونٹ سے...

میر گل خان نصیر – شاہ محمد مری | عتیق آسکوہ

بلوچستان نا ادب و سیاست ئٹ بڑز پن تخوک میر گل خان نصیر نا زند آ تالان کتاب "میر گل خان ںصیر" شینک مس۔ دا...

راھشون ادبی دیوان جنرل باڈی مجلس و بنجائی گچین کاریک

شال ئٹ راھشون ادبی دیوان بلوچستان نا سالانہ جنرل باڈی مجلس و گچین کاریک، آصف بلوچ مرکزی چئیرمین، اسرار شوہاز بلوچ سینئر وائس چیرمین...

تیوی پاکستان ٹی خوانندہ جاہ تے بند کننگ نا پڑو

بنجائی وزیر تعلیم شفقت محمود نا کماشی ٹی بین الصوبائی وزرا کانفرنس اڈ الک ہراٹی غٹ صوبہ غاتا وزیر تعلیم آک بشخ ہلکر۔ تیوی...