فیصلہ
نوشتہ کار : ہربل بلوچ
دی بلوچستان پوسٹ
چنک آن چنکا فیصلہ، بندغ ءِ دیہاڑ اٹ ساندہ زندہ تخک یا دیہاڑ نا بے رحم آ پنہ غاتیا، تا ابد بے ڈس و گم کننگ نا سوب مریک۔
بندغ ہڑدے کیہی فیصلہ آتے ہلیک و عمل اسے نا دروشم ئٹ مٹ کیک تا، دا فیصلہ یا عمل آک انفرادی مریرہ یا راجی مفاد آتا بنیات آ۔ جاہ اس بندغ تینا ذات ئنا است خواہی تے، راج نا مفاد آتا مونا قربان کیک تو جاہ اس بندغ تینا زات ءِ راج آن مقدس تورک۔ بندغ نا ہڑدیئی کاریم تا بنیات آ، دا فیصلہ و عمل آک مننگ کیک چنکو حیثیت اسے نا خواجہ مریر ولے بندغی دیہاڑ ئٹ دا چنک آن چنکا فیصلہ یا عمل بروکا پدریچ کن تا ابد سبخ اسے احوال مریرہ۔
دا رِد ئٹ، بلوچ راج نا دیہاڑ آ نظر اس تالان کننگ آن گڈ گواچنی اس پاش مریک کہ ساڑی آ وخت ئٹ بلوچ راج نا حالیت ہنوکا پیر و کماش آتا فیصلہ و عمل آتون گنڈوک ءِ۔ دا لوز آتا راستی و ردی بلوچ نا دیہاڑ تون تفوک ءِ۔ راستی نا پٹ و پول کن بلوچ راج ئنا دیہاڑ نا گؤنڈ ءُ جاچ اس ہلنگ المی ءِ و دا چنکا لوز آتا پد رند ئٹ ڈھکوک راج ئنا بخت و تخت نا فیصلہ کروک آ عمل آتیان پڑدہ ءِ مر کننگ نا کوشست دیہاڑ نا جاچ ئٹ تالان ءِ۔
وخت اس کہ بلوچ راج جلال خان نا کماشی ئٹ اولیکو کنفیڈریشن ءِ جوڑ کننگ ئٹ سر سہب مریک و تخت وارث پاننگک گڑا دا عمل بلوچ راج ئنا خوشحالی نا استار اس خیال کننگک۔ بخت نا شومی، بلوچ قبائل آک تخت ءِ دُوئی کننگ کن اسٹ ایلو تون دست گریبان مریرہ، اسہ اُرا نا باتی تا تین پہ تین نا زنچخ ئٹ ہلنگ بروکا پدریچ ءِ مون پہ مون مننگ نا عمل اٹ تینے راست پاش کننگ نا جواز ایتک و دا لڑ ہندن برجا مریک، ہرا بلوچ راج ءِ نزور کیک و بلوچ نا ریاست افغان، ایران و مغل آتا دو ٹی بریک، ایسر ئٹ بلوچ راج تینا تاج آن دو ءِ ارفک۔ اسٹ آ عمل سرتاج کیک، ارٹمیکو فیصلہ تخت ءِ کاٹم آن پُلفک۔
ہندن مستی نوری نصیر خان وخت اس کہ بلوچ نا پنوک آ قبائل آتے اسٹ و اوار کیک و سیوتی نا سبخ ءِ ایتک، دا جوان انگا عمل بلوچ ءِ تینا ڈغار نا وارث و غلامی نا زمزیر آتے پرغنگ نا طاغت ایتک و بلوچ راج تینا ڈغار نا آزاتی نا پڑو ءِ کیک، بلوچ نا ڈغار آ فیصلہ آتا اختیار بلوچ تون مریک، ہرا ڈیہہ ئٹ مہر، است خواہی و آسراتی ردنگ نا سوب مریک۔ نوری نا کذیت آن پدا تین پہ تین نا جیڑہ آک کاٹم ارفرہ، ہرا انگریز ءِ طاغت ور کیرہ و انگریز بلوچ ڈیہہ نا اختیار آتے تینا دو ٹی کننگ ئٹ سرسہب مریک۔ دوراہ اسٹ آ فیصلہ راج ءِ طاغتور کننگ نا سوب مریک تو اسٹ آ عمل نزور کیک۔
دا لڑ ہندن برجا مریک، فیصلہ آک مریرہ کارہ و راج نا تخت و بخت، طاغت و نزوری نا مقدر نوشتہ مرسا کیک۔
وخت اس انگریز دا ڈغار آ جلہو کیک، و بلوچ راج نا تخت قلات ءِ جلہو آن گڈ تینا دو ٹی ہلیک، و دا وخت گیشتر سڑدار آک انگزیز نا مونا کاٹم ءِ شیف کیرہ و غلامی نا لشکر ءِ قبول کیرہ گڑا ”خان محراب خان“ تینا ڈغار نا رکھنگ کن تلوار ءِ بڑز کیک و ڈغار نا رکھ نا مسخت کن دتر چٹکار کیک و شہید مریک، و سبخ اٹ دا عمل پدریچ ءِ ڈغار نا رکھنگ نا فلسفہ نا کلہو ایتک۔ نتیجہ، محراب خان ساندہ زندہ سلک و بروکا پیڑی نا ملی و جوزہ تیٹ مزاحمت نا بج ءِ ردفنگ ئٹ سرسہب مریک۔
کسہ گؤنڈ، پنجابی ریاست انگریز نا ہننگ آن گڈ ریاست ءِ قلات آ جلہو کیک و بلوچ ءِ غلام کننگ نا کلہو کیک، خان ءِ قلات نا مونا ارا فیصلہ سلیرہ،
اسٹ، پنجابی نا زور آوری ءِ منّے و ساندہ غلامی نا زمزیر آک اونا راج نا بخت مریر و تخت پنجابی نا دو ٹی برے۔
ارٹمیکو فیصلہ، نواب محراب خان نا عمل ءِ دوارہ زندہ کننگ مرے، زوارک نا بر خلاف تلوار بڑز مرے، راج و ڈیہہ نا رکھنگ نا مسخت تون گنڈوک دتر نا چٹکار مرے۔
خان میر احمد یار خان لغوری تون گنڈوک فیصلہ اس ہلیک، پنجاب نا غلامی ءِ منّیک، منہ ساعت زندہ مننگ کن دیہاڑ ئٹ ساندہ کہنگ ءِ قبول کیک و بلوچ راج نا میرات ”مزاحمت نا عمل“ آن پد چک خلیک۔ دا فیصلہ نا بر خلاف آغا کریم خان، محراب خان نا سنت ءِ زندہ کیک، سلہہ تیٹ بڑز سلوک ڈغار نا مش تے سنگر کیک، و مزاحمت نا فرض ءِ سر ایتک۔ اِرا فیصلہ، اسٹ مزاحمت نا میرات تون تفوک مریک تو اسٹ زوارک نا مونا کاٹم شیف کننگ نا مریک، پدریچ کن سلرہ و اینو نا دے اسکان ہم راج آ تینا زہم ءِ تخانو و مستی ہم تخور۔
بلوچ راج و دیہاڑ نا دا گؤنڈ انگا جاچ آن سماء تمک کہ فیصلہ و عمل طاغتور آ اوزار آک ءُ، و راج اسے نا بخت و تخت ءِ مٹ کننگ نا سگ تخرہ۔ دا سبخ ئٹ اینو نا ورنا آن خواست مریک کہ تینا اینو نا فیصلہ و عمل ءِ بیرہ اسہ ساعت اسے نا آسودئی و جیڑہ اسیتون تفپن بلکہ تینا بروکا فیصلہ آتے راج و ڈیہہ نا مفاد تون گنڈن و ”ریحانی جوزہ“ تون مٹ کین تا، تانکہ ننا بروکا پدریچ ننا اینو نا فیصلہ نا سوب آن دا تارمئی تے ایسر کننگ ئٹ تینا بشخ ءِ اوار کے و اسہ آسودہ ءُ زند اسے نا وارث مرے۔
دی بلوچستان پوسٹ: دا نوشت اٹ ساڑی ہیت و خیال آک نوشتوک نا جند ئنا ءُ، دی بلوچستان پوسٹ میڈیا نیٹ ورک نا دا ہیت آتے مَننگ الّمی اَف و نئے کن دا ادارہ نا پالیسی تا درشانی ءِ کیک۔