بلوچستان ضلع خضدار نا علاقہ نال، گریشہ، در نیلی و ایب کیب نا علاقہ آتیٹ نشہ کروک آ بندغ آتا کچ ئٹی دے پہ دے ودکی مننگ ءِ، نشہ نا ودکی بروکا زنک ءِ بُس کننگ ءِ۔

علاقئی مخلوق نا پاننگ ءِ کہ ورنا آ زنگ نشہ نا پارہ غا ہننگ ءِ۔ ننا ورناک خاص وڑئٹ تعلیمی ادارہ تیٹ خوانوک ورنا تیٹ نشہ زیات مننگ ءِ ہرانا سوب آن ورنا تا لائخیک زیمی مننگ ءُ۔ ننا بروکا زند تارما مننگ ءِ۔

یاتی مرے جتا ادارہ آتا کچ و حساب نا مونا پاکستان ٹی کم و وَد 46 فیصد نرینا و 9 فیصد زالبول سگریٹ کشیرہ، ہرافک کم و وَد 18 کروڑ سگریٹ دے ئٹی کشیرہ ہراٹی جمعی وڑ ئٹ 75 کروڑ پیسہ دے ئٹی خرچ مریک۔

رپورٹ آتا ردئٹ تعلیمی ادارہ و ورنا آ زنگ ئٹی نشہ فیشن جوڑ مسونے، نشہ کروک آتیٹ نیما بندغ بیرہ نرینا اوار افیس نیاڑی تا ہم بھلو کچ ئس ہم نشہ کیک، ورنا تیٹ تمباخ، چرس، شیشہ، افیون، شراب و پین پوسکنو وڑ ئنا نشہ لس ءِ و اوفتا نسخان تیان بے سما فیشن و تینا جارات کن نشہ کننگ ءُ۔

یاتی مرے نشہ کننگ آن مرک آتا کچ ئٹی ہم ودکی مننگ ءِ، و اندا سوب آن بھاز آ خاہوت آک پِنانو، شیشہ، ہیروئن، تریاق پنی آ نشہ خطرناک کچ اسکان تالان مسونے۔

علاقئی مخلوق نا ردئٹ نشہ کون آ بلا نا برخلاف ہچ ءُ توار اس کس ارفنگ اف، نال و ایب کیب ئٹی ورنا آ زنک کننگ ءِ ولے ہچ کس اوفتے توروک اف۔ علاقہ ٹی وڑ وڑ ئنا نشہ و نشہ کن کاریم ئٹ ہتوک گڑاک سودا مننگ ءُ، ضلعی بند و بستی کوالخوا تا حق مریک کہ ایکشن ہلیر۔

لورالائی بلوچستان ریزیڈیشنل کالج نا پروفیسر تو اوار شش بندغ ئٹ کرونا نا ٹیسٹ آک مثبت بسر۔

کرونا نا گواچی مروکا مخلوق ءِ اُراتیٹی رکھ کننگا۔

شابیتی حوال تا ردئٹ کالج و اسکول آتا ملنگ نا پڑو تو اوار اولیکو بشخ ئٹ کالج و اسکول آتا استاد و ایلو ملازمین آتا کرونا ٹیسٹ مننگ ءِ۔

بی آر سی لورالائی نا ملازمین آ تا کرونا ٹیسٹ کننگا، ہرافتے ٹی اسہ پروفیسر تون اوار شش بندغ ئٹ کرونا مثبت بسونے۔

ہرانا سوب آن خوانندہ تا لمہ باوہ نا فریشانی تیٹ ودکی مسونے۔ کرونا نا گواچی مروک آتیٹی غلام رسول، محمد اکرم، باز محمد، عبدالغفار، محمد یونس و محمد کریم اوار ءُ۔

کالج نا پارہ غان حوال تا ردئٹ کرونا نا گواچی مروک بندغ آتے اُرا تیٹ رکھ کننگانے۔ لمہ باوہ آتا پاننگ ءِ کہ خواننگ برجاء مرے و ایس اوپیز آتے آ سختی ئٹ عمل مرے۔

نادر قمبرانی
‎24 مارچ 1938 آن 15 ستمبر 2006 اسکان

دی بلوچستان پوسٹ خصوصی حوال

ہراتم براہوئی زبان و ادب ٹی شاعری نا پڑا جدید براہوئی شاعری و ترقی پسندی نا ہیت مرے تو ایماندار آ بابو عبدالرحمان کرد و نادر قمبرانی نا پن المی بریک ۔

نادر قمبرانی نا پن عبدالغفور اس، او 24 مارچ 1938 ٹی ودی مس۔ پروفیسر نادر قمبرانی تینا بنماسی خواننگ تینا علاقہ آن کرے مونی خواننگ کن شال آ بس۔

ہرا وختا کہ 1948 اٹ ریاست پاکستان پاکستان تون بلوچستان ءِ اوار کننگا۔ دا اوری ءِ کوزہ پاریسہ پرنس آغا عبدالکریم مزاحمت نا بناء ءِ کرے گڑا نادر قمبرانی ام اندا مزاحمت ٹی اوار ئس۔

نوزدہ سد و پنجا و ہشت ئٹ اسے وار ولدا پاکستان نا لشکر کشی بندات مس، نواب بابو نوروز و اونا ایلو سنگت آک باغی مرسٹ مش تا گٹ آتے ہلکر۔ گڑا بلوچستان ٹی سیاسی راہشون آتا دزگیری بناء کرے و اوفتے بندی کننگا۔ اندا سوب آن نادر قمبرانی دوانزدہ سال افغانستان آ باہوٹی زند گدریفے۔

باہوٹی آن پد 1974 ٹی استاد نا حیثیت ٹی بلوچستان یونیورسٹی آ بس گڑا تینا کوشست آتیان بلوچستان یونیورسٹی ٹی لمئی بولی براہوئی، بلوچی و پشتو زبان ٹی خوانفنگ ءِ بندات کرفے۔ اوکان پدا اونا جند فارسی و براہوئی ڈیپارٹمنٹ نا کماش ام مس۔

نوزدہ سد و پنجا و دُو آن براہوئی شاعری نا بناء کریسہ براہوئی بولی ٹی افسانہ و پٹ وپول آن بیدس براہوئی شاعری ٹی پوسکنی و ترقی پسندی ءِ مونا ایس۔

ٹی بی پی نا نمائندہ بلوچستان یونیورسٹی نا پروفیسر منظور بلوچ آن نادر قمبرانی نا بارہ اٹ سوج کرے گڑا پروفیسر منظور بلوچ اونا بابت دا وڑ تینا خیال آتا درشانی کرے؛

“ نادر قمبرانی براہوئی زبان نا ہمو شاعر آتیان اسٹ ءِ کہ ہرافک نیشنلزم نا سرحال آتے شاعری نا بشخ جوڑ کریر۔ خاص وڑٹ 1970 ٹی نیپ انا زیہا پابندی، بلوچ آتیا آپریشن نا رد عمل ٹی ہراسے نیشنلزم نا شاعری نا اولیکو درک ننے بابو عبدالرحمن کرد و نادر قمبرانی نا شاعری ٹی لگک۔ اوفک نہ بیرہ شاعر ئسر وختس کہ او عملی وڑ اٹ ام دا تحریک تون خڑکی تخننگ نا سوب آن سختی سوری تے ام خنار۔

منظور بلوچ پارے کہ “نادر قمبرانی دا خاطر آن ام یات مریک کہ بلوچستان ٹی برجاء انگا انسرجنسی نا وخت آ تینا سرکاری ایوارڈ ءِ ام التو۔ وختس کہ اونا خڑک سنگت آتا ام اوڑا زور شاغنگ اس کہ او دا ایوارڈ ءِ ہلے ولے او دُہن کتو۔”

نادر جان قمبرانی نا براہوئی شاعری نا اسے کتاب ئس “شنزہ گروک” نا پنٹ چھاپ و شینک مس۔

اِرا ہزار و پنچ ئٹ ریاست پاکستان نا پارہ غان پروفیسر نادر قمبرانی ءِ صدراتی ایوارڈ تننگا ولے نادر قمبرانی بلوچستان ٹی ظلم و زیادتی نا سوب آن برانز کریسہ دا ایوارڈ ءِ ارفتو۔

اندن سینزدہ ستمبر 2006 ئٹ پروفیسر نادر قمبرانی دا کوڑی ءِ یلہ کریسہ کذیت کرے۔

نادر قمبرانی نا شاعری نا گڑاس رنگ؛

“دا پٹ و بیابان نا کسر
دا جنگل و مش تا کسر
نیکن ہروکن زو کہ بر
دا قافلہ ءِ مونی در”
_____________

“سیال آک ہنار الار ننے
ولدا شغان اٹ پار ننے
نامرد بے ہمت لغور
کم سیال و کٹوک چار ننے”

نادر جان قمبرانی نا زند

نوشت: نوشین قمبرانی

دی بلوچستان پوسٹ

نادر جان ناعلمی، سیاسی و ادبی بالاد نا ذی آ اونا راج تینٹ فیصلہ کیک کہ او تینا راج و ڈیہہ اکن انت خذمت کرے، اخس تینا فرض ءِ پورا کرے و ہرا وڑ اٹ تینا مخلوق ءِ علم تِس۔

ای اونا مسڑ نا حیثیت اٹ اگہ اونا شخصی پہلو تا ذی آ گڑاس پاوہ تو اندن لگیک کہ اسے افسانوی و کردار اَس پیش کننگٹ ولے حقیقت اندادے کہ او اسے دیو مالائی ءُ شخص اس ئسکہ۔ دا مِش ئنا ذگر ءُ بندغ۔

ای داخس بلن توکلی ءُ خنتنٹ نئے خوانانٹ، قدرت نا ذی آ دُنو ایمان ہمو بندغاتا مریک ہرافک قدرتی سفر و مرحلہ غاتے، فطرت نا درجہ غاتے پوہ مریرہ۔ نہ ابا ءِ کس ئنا خُلیس ئسکہ نہ گڑاسینا خواہش ئسکہ۔ او عجب ءُ عاشق، سرمست و آزادی پسند ءُ بندغ اس اسکہ۔ اونا کُل آن بلا عیاشی لمہ وطن نا کُٹ اس۔ اونا سنگتاک و شاگرد تے سما ءِ کہ اونا جمالیاتی زوق اسل باز بھر پور اس۔

ننے چنکی آن اندا پارے کہ “مار و مسڑ اَٹ ہچ و فرق اس اف۔ ہر نرینہ ٹی نیاڑی ساڑی ءِ و ہر نیاڑی ٹی نرینہ اس ارے۔ ہر انسان اسہ وخت آ ہر اِرا جینڈر نا لائخی و ہارمونز تخیک۔ مارک مسنک تے آن زیات افس بُڑز افس”

او انسانی درجہ نا ذی آ اندا پاریکہ کہ “کس اے شیف چائنگ ننا جند ئنا سُبکی ءِ”

مذہب نا حوالہ ٹی ہم آجو ئس، ننے چُنکی آن دا پارے “دُنکہ مسلمان خدا ءِ اللہ پارہ اندا وڑ کس بھگوان پائیک کس یزدان۔ کل مذہب شرف نا لائخ ءُ۔ ننا چاہنداری مذہب افک مہر ءِ.

نادر جان اشتراکیت پسند اس ئسکہ مگہ ننا اینو پگہ نا بلوچ دانشور تا وڑ قول و فعل نا تضاد والو ہشیار و ریاست پرست مارکسی اس الو۔ او اصل مارکسسٹ ئسکہ نا اودے ذاتی ملکیت اس ئس، نہ مادی گڑا تا شوقین اس۔ نادر جان تینکن اُرا ہم جوڑ کتو۔ درویش اس ئسکہ مَش و بیاوان تا عاشق اس ئسکہ. کنا پیرہ نا جوڑ کروکا میراتی آ اُرا نادر جان ءِ رسینگا ولے او تینا جنوزان آ ہیڑ ءِ تِسک تا۔ ابا زر ءِ شان و شوکت، طاغت ءِ جانجوڑی سرپد کریکہ۔ نوابی و سرداری ءِ استحصالی نظام نا پیداوار پاریکہ۔ یکہ اندا ہیتے کریکہ کہ بلوچ ءِ زندہ تِخوکا کاریگر، ننا بزگر، شوان، ننا ربیدگ ءِ مونا دروکا فنکار، و کشیدہ کروکا نیاڑیک بلوچ نا سردار و نواب ءُ۔ ننا راج داسکانے پوہ مفک انتئے کہ غلام ذہنیت ءِ تخیک۔ دُزاتے، لُٹ و پُل کروکاتے ہر دور نا سرکار پسند کیک، انگریز مریر یا پاکستان نا حکوت اوفک دُزاتے و وطن فروش تے سوگو کیرہ، سرداری بشیخیرہ۔ دا کل نا انصافی نا پیداوار ءُ۔ ابا دا ہم پاریکہ کہ بلوچ نا متکنا سرداری بست و بند اَٹ ٹرائبل کمیٹی فیصلہ کریکہ کہ ننا قبیلہ نا سردار دیر مننگ کیک اوفک کُلان دانا و بہادر، ذکی و انصاف دوست بندغ ءِ سردار جوڑ کریرہ۔

نادر جان بلوچ نا ہمو سفت تے بیان کریکہ ہرافک اینو پگہ لُڑد مننگو۔ اوفتے رکھنگ بلو چیلنج ئسے۔ ابا پاریکہ کہ بلوچ نرینہ تینا نیاڑی نا نت تے آ تولیک۔ اصل بلوچ نرینہ woman oriented مریک۔ نیاڑی نا عزت کن تینا دتر ءِ ایتک۔ شہید اکبر خان بگٹی ہراتم شازیہ مری ریپ کیس ئنا زی آ پاکستان آرمی نا برخلاف بلو گام اس ارفے تو ابا پارے کہ شالہ دا واقعہ مثال اس جوڑ مرے، غُٹ جہان بلوچ آتیان ہیل کے کہ نیاڑی نا شرف انت ئسے، او بلوچ تینا جان و مال نا پرواہ ہم کپک نیاڑی تیکن ندر کیک۔ ابا باز افسوس کریکہ کہ براہوئی ٹی اسے عشقیہ و داستان اس ہم افک، ننتون براہوئی کلاسیک اَٹ ماہ گَل نا سیاہ کاری نا کسہ اس ارے۔ ابا پاریکہ کہ دا ہم آزاد خیالی نا نشانی اس ارے کہ بلوچ راج سیاہ کاری نا رواج ءِ اُست آن ناپسند کیک۔

ابا اولیکو افسانہ 50 نا دہائی ٹی نوشتہ کریسسس۔ “سیاہ کار دیرے” ہمو آزمانک ٹی نادر جان دا ثابت کرے کہ تینا مسنک تے تینا ہیڑ تے زایئفہ غاتے سیاہ کار کروکاک تینٹ سیاہ کار ءُ۔ ابا دا پم پاریکہ کہ “بیرہ کسفنگ سیاہ کاری افک۔ نیاڑی تے ذہنی وڑ اٹ ٹارچر کننگ ہم سیاہ کاری ءِ”

نادر جان مَنہ سنگت آتے تینا دتر آن زیات دوست تخاکہ اوٹی بابو عبدالرحمان کرد، ماما حبیب اللہ جتک، ماما حاجی عبدلرحمان شاہوانی، بابا عبداللہ جان جمالدینی، ماما گل بنگلزئی، پروفیسر برکت علی، ماما انور لہڑی و ڈاکٹر مقبول طارق اوار ءُ۔ ایلو کل راجی ہیروز تا او پرستش کریکہ۔

نادر جان تینا راج انا و پدا جہان نا ہر بندغ نا عاشق اس ئس۔ ای اودے غُٹ زند پریشان خنتوٹ، او یکہ بشخندہ تون اوار ئسکہ۔ ای و کنا سنگتاک ہراتم کہ بلوچ راج نا در پدری، غلامی و تخلیف نا زی آ ہیت اس کرینہ، ابا ہیت آتے ننا بننگ آن گڈ بیرہ دا پاریکہ؛

“خیر مریک چُناک خیر مریک، دا ڈیہہ و ڈیہہ ئنا مِش بیرہ بلوچ تون وفا کیک شرط ننا مہر ءِ”

اولیکو وار یونیوسٹی، کالجز و ہائی اسکول آتے ملننگ نا موکل تننگانے۔

کرونا وائرس نا سوب آن غٹ خوانندہ جاہ آک بند اسر ولے اینو ہشت توہ آن پد ایس او پیز نا ردئٹ کوئٹہ تون اوار بلوچستان نا خوانندہ جاہ آتے ملنگا۔ اولیکو وار یونیورسٹیک، کالجز و ہائی اسکول آتے ملننگ نا موکل تننگانے۔

اسکول آتیٹی چناتا زیات مننگ نا سوب آن کلاس آتے نیمہ نیمہ چنا تولفننگ نا موکل ءِ۔ غٹ خوانندہ جاہ آتیٹی ایس او پیز نا ردئٹ خوانندہ غاتے ماسک بیننگ و ایلو خیالداری تا پابند کننگانے۔

غٹ خوانندہ جاہ آتیٹی انتظامیہ نا پارہ غان ماسک تون اوار اوار دو سلنگ کن دیر نا ٹینکی و صابون نا ام آسراتی تے پورو کننگا۔

یاتی مرے ہشت توہ آن پد خوانندہ جاہ آتا ملننگ نا سوب آن خوانندہ غاتا کچ بھاز کم ءِ۔

بے سبب با سبب قضا چِکّا
ہر ودی ءِ ولے فنا چکا
دیر خوش ءِ کہ قید زندان اٹ
یوسف ءِ دیر بے رضا چکا
وخت یک ڈول کس ٸنا سلپک
بس سزا نہ سدا جزا چکا
داڑے غُٹ مطلب اٹ گرفتار ءُ
مہر ءُ الفت نہ کہ وفا چکا
چِکّتو چِکتّو اسل خوشی
دڑد چکا ءُ بس انا چکا
گی مرینگوک در پدر ورناک
نشہ نا ظالم آ وبا چکّا
ڈے ٸنا او ادب نا مس استار
بلسم ءِ لمّہ نا دعا چکّا

زیبا بلسم

دا برانزی مچی ءِ چانڑدہ دے پورو مس۔

جامعہ بہاء الدین زکریا یونیورسٹی ملتان ٹی بلوچستان نا اسکالرشپ آتے ایسر کننگ نا برخلاف بلوچ اسٹوڈنٹس کونسل نا پارہ غان برانزی مچی کروک آتا کیمپ نا اینو چانڑدہ دے پورو مس۔

کیمپ اٹ تولوک آ خوانندہ غاتا پاننگے کہ بلوچستان نا کوٹہ غا اسکالرشپ آتے ایسر کننگ بلوچ خوانندہ غاتیکن اسے ظلم و بیدادی سے بلکن اوفتے صوبہ آن پیشن خواننگ نا کسر ءِ توننگ مننگے۔

اوفتا مونی پاننگے کہ نن بیرہ بلوچستان نا اسکالرشپ نا ہیت کننگ افن بلکن ڈیرہ غازی خان، راجن پور و ایلو قبائلی علاقہ غاتیٹی اوفتا کوٹہ ءِ زیات کننگ نا ام ہیت کننگ اُن۔

خوانندہ غاتا پاننگے کہ نن حکومت آن خواست کینہ کہ او وائس چانسلر نا بے پامی نا سوب آن اینو خوانندہ غاک خوار مننگو۔ لہذا حکومت وائس چانسلر نا برخلاف کاروائی کے۔

یاتی مرے کہ ملتان ٹی باسنی نا سوب آن اسے خوانندہ اس بے ہوش مس ولے حکومت نا پارہ غان، سیاسی پارٹی تا پارہ غان دائسکان اچ توار ارفنگتن ءِ۔

نادر قمبرانی آن اکبر بارکزئی اسکان
مسٹمیکو بشخ

نوشت: محبوب شاہ

دی بلوچستان پوسٹ

جنرل صدر مشرف نا دور اٹ ایماندار نادرجان قمبرانی بیمار، نزور ءُ بھاز تنک دست ئسکہ۔ اودے یونیورسٹی نا کالونی آن زوراکی اٹ کشنگاسس، او اسے کرایہ نا مکان اسیٹی بلال کالونی ٹی رہینگاکہ ولے اونا زبان اونا سیاست اونا ادبی جوزہ غاک مدام ورنا و سلامت ئسر او تینا جاگہ ٹی ورنا تا اسے سیاسی او ڈل اسینا مجلس ٹی درشان کریسہ پاریکہ کنا چناک نن ہمو بے بخت آ راج انا بندغ آ کن ہمو مالدار آ وطن نا لنگڑ آ کن ہرانا اچو شار اسیٹی، اچو خلق اسیٹی سلامت افن ہستین بیگواہی نا حوالاک اخبار تا زیبائی جوڑ مسونو، خوانندہ غا ورناک خواننگ آن تمانو، ہڑدے اوتا ٹولیک مچی ہڈ ایترہ، چنا نیاڑیک پریس کلب نا خڑکا کوک و پاڑو کننگو، ہرپارہ غا سیاسی ورناتا دست گیری برجاے۔ نن سرکارء خبردار کینہ کپہ دون نہ کہ گون تیان پکس مفروے۔

ملک انا سیاسی کماش آتا پیشن گوئی راست مس ، ولے افسوز سرکار دا پارہ غا خف توہتو ایہن ہم ہر دور اٹ دننگا بھلا بندغ آتا بھلنی نا فکر و شعور نا شیر تو خلنگک اوکے رنگی آ پروگرام آتا صدر مجلس جوڑ کننگک و اعلیٰ سیاسی علمی و ادبی و درباری خطابات آتا رنگ رنگی آ ایوارڈ آتیٹی شرف تننگ نا پڑو مریک ولے اوتا قیمتی مشورہ غاتیا خف توننگ مفک۔ ہاں وخت اس ہندا ہیت آکے پاروکا حکمران تپہ وخت گدریفنگ کن حاجی خان نا عشقیہ لیلڑی آمبار بنیرہ و وخت اس بوگ شوگ نا نیت اٹ سیاسیءُ بیان اسے نا وڑ اٹ یات کیرہ ولے چاہندارک مسخرہ ملنڈ نا چسء جوان چارہ۔

براہوئی بلوچی ادب اٹ گیشتر مراعات و ایوارڈ نا شونکیک ادب نا رلی آ ڈیر مروکا سسی کے مدام وٹو ٹی کرانو۔
ہندا خواری تا مون اٹ سرکار وخت وختس اوکے ادبی مجلس آتا صدارت نا لیلی نا کٹی تولیفک انتئے کہ دننگا بندغ آتیکے بے ادب و بے حیا سے نا وا وا ہم لکھ اس کڑزک اوک ہندا بےحیائی نا شنکی ٹی خوش مریرہ تینا لوز آتا مقصد آن بےصد و بے سمائی ءُ زند اسیٹی نشہءُ ولے ادب اٹ ہرا سٹ نا لوز آتون روح انا سنگتی ارے او تینا زبان و ادب راج او وطن کن تینا ہنین آ تغ کے حقیقت نا رنگ اٹ اوننگ خوارہ۔ ولے تینے حیا نا مون اٹ چرپ او باخو سیکن بہا کپسہ۔

اسہ پیرو بت تراش ئسے نا بارو اٹ پارہ کہ او تینا بے مٹ آ بُت انا تراشنگ اٹ مشغول خننگا کہ جان بڈی و سستی دا خاطران کتوکہ کہ نزوری و پیری نا وجہ غان اونا زند ئنا دے تیا ہچ باور الو۔ راستء چھپ انگا بندغ آتا ملی بھاز توار کیک۔

ہندن 2005ء اٹ ہراتم بلوچستان اٹ انسانی حقوق نا وڑ و ڈول آک بھاز خراب اسر، بیدس عدالتی پرمان آن بلوچ سیاسی ورکر آتا دست گیری برجاء اس تینا حق اکن توار ارفنگ ریاستی ءُ عذاب اس ئسک ہمو تم نا وزیر داخلہ آفتاب شیرپاو پاریکہ کہ ننا حکومت چار ہزار سیاسی ورکر دزگیر کرینے اوتیٹی بلوچی زبان نا پنی آ دانشور افسانہ نگار ڈاکٹر حنیف شریف ہم اوار ئس ہراکہ تینا افسانہ غاتیٹی بلوچستان نا مخلوق نا ترجمانی کریکہ۔ شار انا بھلا سڑک آتیا یکا کوک پاڑو ئس ہمو نیاڑیک کہ وختس کس اوتا گد انا پہلوے خنتوسس ہمو نیاڑیک بازار تیٹی چرمٹ آ مون تیتون برانز کریرہ۔ ہندن مزحمتی شاعر آک مزحمتی شاعری ءِ شون تننگ کن تینے لانچاسر ہمو تم مشرف حکومت نادرقمبرانیءِ صدارتی ایوارڈ کن گچین کریسس۔

ادب اٹ ادیب و دانشور آتیٹی بھاز کم گچین ءُ بندغ ودی مریک۔ ادیب و شاعر آک تو بے حساب ودی مریرہ ولے انسانیت و راست پاروکا خلی آ کسر نا ٹول آ گڑاس سر مریرہ۔ نادر قمبرانی براہوئی ادب نا اسے جوانوں شاعر اس، راست پاروکو دانشور اس ئسکہ۔ او براہوئی ادب اٹ نہ بلکن جہانی ادب اٹ انسانیت نا دڑدءِ چاہسکہ براہوئی ادب آن بیدس ادب نا تاریخ اٹ اسے پنی او بھلو بندغ اسے نا پن ءِ کٹاسس ہراکے اسے پنی ءُ ملکی او صدارتی اعزاز و پیہن آ لفافہ ٹی بند پنچ لکھ روپئی نا چیکءِ النگ آن نمن مسس۔ تینا قوم و وطن نا مون آ مشرف حکومتء ِ اراکہ انسانی حق آکے لتاڑوکہ خواجہ پاننگاکہ اودے تینا قوم و وطن آ مروکا ظلم و جبر انا آدینک نشان تسس، او ار وڑ انا اعزاز ہلنگ نا مون اٹ بغاوت نا پڑوءِ کریسس۔

ہراڑان پرنٹ میڈیا، الیکٹرانک میڈیا تون اوار براہوئی بلوچی ادب نا بھلا بھلا درباری نوشتہ کار و پن ئنا گڑاس کمیونسٹ سنگت آتیٹی بھلو تاڑواڑ اس تما۔ سرکار نا پارہ غان ہندا خواجہ غاکے پاننگا ہرا حالیت مرے نادرءِ بے وس کبو اودے وڑ وڑ ئنا مراعات آتا روشنائی ءِ نشان ایتبو کہ او تینا ایوارڈ و پنچ لکھ ئنا چیک ءِ ہلے نہ تو ادبی تنظیم آتیٹی مزحمتی ادبءِ ہندھن رسینگک اوتا گمان ہمو تم راست مس ہراتم بلوچی ادب نا اسے بے مٹ ءُ پن اس صباء دشتیاری تینا ہلوکا کلءِ ایوارڈ آکے چغل تس، اونا رند ئٹ گڑاس پین بلوچی ادب نا بندغ آتون اوار بدر ءُ زبان آسیان و بدر و قوم آسیان تعلق تخوکو اردو ادب نا اسے بھلو پنس احمد فراز ہم بلوچ مسئلہ غا، 23 جولائی 2006 ئٹ ادب نا شعبہ ٹی دو بروکا گچین آ صدارتی ایوارڈ حلال امتیاز کل اعزاز آتے پدی تریسہ اسے چھٹی سیٹی نوشتہ کرے، کہ 2004 اٹ دا اعزاز آکے دا خاطران آن تینائی کریسٹ کہ کنے امیت اس کہ ملک اٹ انسانی حقوق نا وڑو ڈول شون الوے، مست انگا لوک آک 1971 نا ویل و ڈکھ آتیان پنت اس ہلور ہراتم کے ملک پنا بنگلہ دیش جوڑ مس۔ مونا او تینا خط اٹ بلوچ پشتون نسل کشی نا حوالہ تریسہ نوشتہ کیک کہ اینو ہم آئینی و جمہوری افکار آک بوٹ آتا لتاڑ اٹی او خواجہ غاک قوم ءِ تین پتین جنگ ایتنگو، بے وس آ قوم انا دتر دیر آمبار وہینگے۔ خواجہ غاک مست انا سبخء اسل گیرام کرینو۔

نادر قمبرانی، صباء دشتیاری، احمد فراز نا ایوارڈ ہلنگ آن نمن مننگ و ایوارڈ آتے پدی چغل تننگ آن سرکار آ ہچءُ پرخس تمتو ولے بلوچستان نا سیاست اٹ و سیاسی ورکر آتیٹی بھلو حوال کاریس شروع مس۔ نادر قمبرانی نا دا عمل آن سیاسی ورکر آتا سوچ بدل مس، مظلوم آ قوم آتیٹی امیت نا چراغ اس پڑیکا انتئے کہ چندی سال آتیان قوم تہاری نا گواچی اس، نادر قمبرانی نا اقل آن اونا گچین آ کرد آن اونا پارہ غا بی ایس او، و سیاسی پارٹی تا کماش آتا اننگ بننگ بناء کرے۔

کوئٹہ نا علاقہ برات ٹی گیس سلنڈر نا ہننگ نا سوب آن تراک ئس مسونے ہراڑان نیاڑی تو اوار اِرا بندغ ٹپی مسونو۔

ریسکیو آن رسینگوک حوال تا رد ئٹ برات ٹی گیس سلنڈر تراک نا سوب آن نیاڑی و اسہ بندغ ئس بھاز ٹپی مسونو، ہرا دمدستی وڑ ئٹ ایم سی ہسپتال سر کننگانو اندن اوفتے دارو درمان کننگ کن ہسپتال ٹی تورینو۔

اندن اللہ یار ٹی زائیفہ ارغ ءِ تینا گُٹو کریسہ کسفینے۔

ڈیرہ اللہ یار نا خلق محمد اکبر جوانی دوبہ دار زالبول علينا اُرانا جیڑہ نا سوب آن تینا ارغ عنایت اللہ مگسی ءِ گُٹو کریسہ کسفینے۔

حوال رسینگوک تون ایس ایچ او گل حسن بہرانی پولیس تون اوار ویل ئنا ہند آ سر مس، جون ءِ دوٹی الیسہ سول اسپتال سر کرینو و المی کاروائی آن گُڈ جون خاہوت نا دو ٹی تننگا، پولیسں کاروائی کریسہ گُنا گار نیاڑی ءِ دزگیر کرینے و سر و سوج ءِ بناء کننگانے۔

پین حوال ئسے نا ردئٹ کوئٹہ ٹی سُم کاری آن اسہ بندغ ئس بیران مسونے/

پولیسں نا پاننگ ءِ یک شمبے نا دے کوئٹہ ناعلاقہ بادینی سٹاپ نا خڑک نا درست بندغ ئسے نا سُم کاری آن بشیر احمد پنی ءُ بندغ اس بیران مسونے۔

پولیس جون ءِ دوٹی الیسہ ہسپتال آ سر کرینے ہراڑے المی کاروائی آن گُڈ جون خاہوت نا دو ٹی تننگانے، دا بابت مُستی کاروائی برجاہ ءِ۔