وحید آجوئی نا چراغ

نوشت: ثناء بلوچ

دی بلوچستان پوسٹ

سوزہ رنگ مخوکا دروشم، چُنکا بالاد، نیم لاغر آ جوْن چلتن نا وڑ سوگوْ سلوک تینا بالاد آن مُرغنو سوچ تخوکا  وطن نا مڷ اینو آن منہ سال مُست تینا معصوم و دلیر آ سنگت، ہمسر، دلبر سلمان جان تون ہمرا دا بارن آ ڈغار آ دتر تے شولسہ ندر مسُر۔

ہرا وخت بلوچستان ملاسی آن چیہانٹ خلنگ ئس، نوری کمک خواٸنگ ٸس، نواب نوروز سنگت پٹنگ ٸس، ڈاکٹر اللہ نظر باشعور انگا سنگت آتے اسہ جاہ مُچ کننگ ٸس، نواب خیر بخش مری جنگجو پٹنگ ٸس۔ اندا وحید و دلیرا سلمان تینا خیسُن آ دتر ٸٹ ملاس آ ڈغار نا ملاسی ءِ دریر، نوری نا کمک، نواب نوروز نا سنگت، ڈاکٹر نا باشعور آ سنگت، و نواب خیر بخش مری نا جنگجو جوڑ مسر۔

ہرا وخت ظالم آک وحید جان نا بھلا ایلم کبیر جان ءِ بیگواہ کریر ہرا دائسکان ظالم تا زندان ٸٹ بھگت سنگھ نا ڈول آجوئی و انقلاب نا نعرہ ءِ خلیسہ ظالم تے دا کُلہو ءِ تننگ ءِ کہ کنا ایسری اُست خواہی وطن نا آجوئی یا شہادت ءِ۔ کبیر جان نا بیگوائی آن گُڈ وحید جان تینا ایلم نا جوزہ غاتے تینے ٹی ہتیسہ تینا سنگت تون ہمراہ خاک ءِ تینا سجدہ کریسا ظالم ءِ دا کلہو تسر کہ کبیر نا سیخاک نُما مون ئٹی ءُ نُم اخس کبیر خلورے؟ کبیر اسل کسپک او شہید سمیع نا دروشم ٸٹ زندہ ءِ، او زیبا غا ایلم سمیع نا زیبا غا جوْن ٸٹ زندہ ءِ، او لطیف نا جوزہ غاتیٹی زندہ ءِ، او گودی جویریہ نا راجی آ لوز آتیٹی زندہ ءِ، او ہر ورنا، پیر، کماش ٸٹی زندہ ءِ، او استاد اسلم نا فکر ٸٹی زندہ ءِ او مچ آ راج ٸٹی زندہ ءِ، او بلوچستان ٸٹی زندہ ءِ۔

وحید جان اسے خوانندہ ءُ ورنا اس ٸس۔ او بھاز مطالعہ کننگ نا سوب آن  پوہ مسکہ تینا کسر، مزاحمتی آ سفرے تینا راج ٸنا ڈُک آتے تینا ہیڑ تا بے وسی ءِ۔ اودے دا سما ٸس ننا ایسری مزل آجوئی ءِ نہ تو آجوئی آن بیدس ننا لُمہ غاتا ننگ ہیڑ تا غیرت سلامت مفرو و آجوئی بیدس دتر آن ملپک، آجوئی اسے تُغ ٸسے ہرادے ہر ورنا خنیسا بسونے ہرا نا تعبیر مننگ کن دتر بکارے و وحید تینا دلیر آ سنگت سلمان جان تون ہمراہ  ڈغارے دتر تریسا تینا دژمن ءِ دا کُلہو تسر دا ڈغار ننا ءِ نن ہر وخت تینا ڈغار کِن دتر تریسا کرون۔

ایسر ٸٹ شہید سنگت ثناء نا منہ لوز: “اوارن، اوارن تانکہ آجوئی اسکان اواران۔”

بلوچ اسٹوڈنٹس ایکشن کمیٹی نا بیان ردئٹ تدوکا دے ارٹمیکو بنجائی کونسل سیشن نا بابت مروک آ مرکزی کمیٹی نا مجلس ٹی سیشن نا تاریخ تخنگانے۔

تنظیم نا ارٹمیکو بنجائی کونسل سیشن مسکوئی وائس چیئرمین فیروز بلوچ بیاد شہید پروفیسر رزاق بلوچ، سنگت الیاس بلوچ 26، 27 و 28 مارچ آ کراچی ٹی ہڈ تننگو۔

بیان ٹی پاننگانے کہ بلوچ اسٹوڈنٹس ایکشن کمیٹی اسہ سوگوْ ءُ خوانندہ تنظیم ئسے ہرانا بنماس اسہ سوگوْ نظریہ و راہبند اسیتو تفوک ءِ۔ تنظیم تینا بناء آن ہلیس کہ اینو اسکان کل جمہوری اقدار ءِ مُستی دریسہ و ہر وخت تنظیمی دروشم ئٹ راہبند ءِ بڑز اوننگانے۔

بیان ئٹ مُستی پاننگانے کہ تنظیمی راہبند نا ردئٹ تنظیم ہر اِرا سال آن گڈ تینا بنجائی کونسل سیشن ہڈ تسونے و ہندا لڑ ءِ برجاء تخیسہ تنظیمی کابینہ ءِ اِرا سال پورو مننگ آ بنجائی کونسل سیشن نا پڑو کننگانے۔

تیوی جہان ئٹ امن سلامتی نا اومیت تون اوار بروکا سال 2021 ہم بلوچستان ئٹ روڈ شکست آتیٹی کمبوتی ہتنگ کتو، بلوچستان نا کسر تیا ویل آتا لڑ سلینگ کتو، جنوری نا توہ ئٹ برجائی تون اوار بلوچستان نا جتا کسر تیا 995 ویل مونا بسونو ہرافتے ٹی 1446 بندغ ٹپی و 106 بیران مسر۔

بلوچستان یوتھ اینڈ سول سوسائٹی نا پارہ غان برجاء مروکا روڈ شکست آتا گیشتری حوال آتا رد ئٹ بلوچستان ٹی جنوری نا توہ، 2021 ئٹ بلوچستان ئٹ 955 ویل مونا بسر ہرافتے ٹی 1446 بندغ ٹپی و 106 بیران مسر۔
بلوچستان یوتھ اینڈ سول سوسائٹی نا رد ئٹ ویل آک بلوچستان نا جتا آ شار و علاقہ تیٹی مسونو۔ کوئٹہ، مستونگ، کھڈ کوچہ، قلات، کان میتھرزئی پشین، بوستان، کچلاک، قلہ سیف اللہ، قلہ عبداللہ، چمن و مسلم باغ ئٹ 366 بیم بش کروک ءُ ویل مسر اندن ٹپی تا کچ 462 و 29 بیران مسر۔

خضدار، وڈھ، سوراب، باغبانہ لسبیلہ، وندر، اوتھل، گڈانی حب چوکی نوجوانی ٹی 564 ویل آتیٹی 566 بندغ ٹپی و 73 بیران مسر۔ ژوب، لورالائی ہرنائی، خانوزئی، شیرانی، موسی خیل و بدزئی ٹی 97 ویل آتیٹی 501 بندغ ٹپی و 41 بیران مسر۔

سبی، ڈیرہ مراد جمالی، ڈیرہ اللہ یار، ڈیرہ بگٹی، نصیر آباد، کوہلو، مچھ، بولان، جھل مگسی، رکنی، کولپور، و پیرغیب ئٹ 37 ویل آتیٹی 96 ٹپی و 12 مرک مسر۔ پنجگور، تربت، گوادر، تمپ، پسنی، مکران، کوسٹل ہائی وے، اورماڑہ جیونی ٹی 19 ویل آتیٹی 59 بندغ ٹپی و 6 بیران مسر۔

نوشکی، خاران، چاغی، دالبندین، نوکنڈی، تفتان، بسیمہ، اسماعیل یلانڈی احمد وال و یک مچھ ئٹ 92 ویل آتیٹی 95 ٹپی و 8 مرک مسر۔

برجاء آ تو فروری ٹی ہم منہ خاہوت زیمی مسر ہرافتے ٹی ارغ، زائیفہ و مسڑ بیران مسر، ہرافتا تعلقداری چمن آن اس۔ ایلو زیمی مروکا آ خاہوت لمہ، باوہ و مار بیران مسر و ارا چنا بھاز ٹپی مسر ہرافتا تعلقداری پنجاب آن اس۔ مسٹمی خاہوت باوہ و مار ہرتوم آک روڈ شکست ئٹی بیران مسر۔ ہرافتا تعلقداری کاسی قبیلہ غان اس، اسہ چنا اس ہرا جہان ئٹ بننگ آن مست روڈ شکست نا گواچی مس۔ اسہ پڈ ہر ءِ زالبول اس بیران مس ہرانا تعلقداری پنجگور آن اس، و اسہ پین خاہوت باوہ و مار ہڑتوم آک روڈ شکست ئٹی بیران مسر ہرافتا تعلقداری شیرانی آن اس۔

بلوچستان نیشنل پارٹی نا سر کماش و بنجائی اسمبلی باسک سردار اختر جان مینگل پارینے کہ بلوچستان نا حکومت تینا جوان انگا کاریم تیان تینٹ فریشان ءِ، ننے اوڑکن خواری کننگ نا خواست اف، جمعیت علماء اسلام تون اواری وڑ ڈول ٹہینگانے زوت ایلو پڑو کننگو، اِرا دے ودار کبو پی ڈی ایم نا ہدف مونا برو۔

دا ہیت آتا درشانی ءِ او پشتونخوامیپ نا سر کماش محمود خان اچکزئی نا اُرا غاہننگ نا وخت آ میڈیا تون ہیت کریسہ پارے۔ اوڑدئی ٹی محمود خان اچکزئی تون اوار پارٹی راہشون عثمان کاکڑ، رحیم زیارتوال، رضا محمد رضا و نصر اللہ زیرے ئسر و سردار اختر جان مینگل تون اوار بلوچستان اسمبلی نا باسک ثناء اللہ بلوچ، میرحمل کلمتی، بابو رحیم مینگل، نصیر شاہوانی ہم ساڑی ئسر۔

اوڑدئی ٹی سینٹ گچین کاری نا وخت آ پی ڈی ایم نا اوار انگا امیت وار آتا زی آ ہیت و گپ کننگا۔ محمود خان اچکزئی و سردار اختر مینگل پی ڈی ایم بلوچستان نا پڑ آ سینٹ امیت وار آتا اواری گمانی ءِ۔

پی ڈی ایم  تدوکا دے خیبر پختونخوا ٹی ہم اوار امیت وار آتا پڑو ءِ کرے۔ پی ڈی ایم نا بنجائی اجلاس ٹی صوبائی تلہ غا امیت وار آتا فیصلہ صوبہ ٹی ساڑی جماعت آتا راہشون آتا اوڑدئی آن گڈ سردار اختر جان مینگل میڈیا تون ہیت کریسہ پارے کہ بلوچستان حکومت تینا کروکا کاریم تیان تینٹ فریشان ءِ و حکومت ٹی اوار باسک آک ہم ڈکھیہ ءُ، داڑکن خواری نا خواست اف۔

او پارے کہ ہراڑ اسکان سینیٹ نا گچین کاری ٹی اوار مننگ نا ہیتءِ اوڑکن اِرا دے  ووار کبو، پی ڈی ایم نا ہدف تون اوار تیوہ آ گڑاک پاش مریرہ

او پارے کہ بلوچستان ٹی تیوہ آ سیاسی جماعت آک و قبائلی بندغ آک ننکن شرف نا لائخ ءُ، نن تینٹ سیاسی پارٹی تون تعلق تخینا پاش ءُ ہیت ئسے سینیٹ گچین کاری نا وخت آ تیوہ آ جماعت تون اوار اوڑدئیک برجاء مرور۔

فائل فوٹو

عوامی نیشنل پارٹی بلوچستان نا ترجمان اسد اچکزئی نا جون بلوچستان نا شار کوئٹہ نا علاقہ نوحصار آن خننگا۔

اسد خان اچکزئی ءِ 5 توہ مست بیگواہ کننگاسس۔ اسد خان اچکزئی عوامی نیشنل پارٹی بلوچستان نا صدر ایم پی اے اصغر خان اچکزئی نا الہ نا مار ئس و عوامی نیشنل پارٹی بلوچستان نا ترجمان ام ئس۔

اسد خان اچکزئی نا بیگوائی نا برخلاف نیشنل عوامی پارٹی اونا بیگوائی نا دے آن برانزی مچی کننگ و اوڑتون اوار غٹ بیگواہ غا بندغ آتے یلہ کننگ کن توار ارفنگ ئس۔

عوامی نیشنل پارٹی نا بنجائی کماش اسفند یار ولی خان بیگواہ غا اسد اچکزئی نا جون نا خننگ نا مذمت کریسہ پارینے کہ ریاست و حکومت نا ذمہ واری جوڑ مریک کہ وہ تینا اُلس و شاری تا رکھ ءِ کے۔

او مونی پارینے کہ پارٹی نا راہشون اسد اچکزئی 5 توہ بیگواہ ئس، ننا پارٹی ہر جاگہ اوڑکن توار ارفے و بلوچستان ہائی کورٹ اونا بیگوائی نا برخلاف پٹیشن ام داخل کرے ولے یلہ کننگ نا جاگہ غا اینو اونا جوْن خننگا۔

امریکا نا پارہ غان شام ئٹ ایران نا مخ تفی دوئی کروک ملٹری انفرا اسٹرکچر آ جلہو غان 17 جنگجو خلنگار۔

غیر ملکی میڈیا نا رد ئٹ امریکہ نا فوج نا پارہ غان شینک کروک آ بیان ئٹ پاننگانے کہ دے ٹکی شام ئٹ ایران نا مخ تفی دوئی کروک ملیشیا غا جلہو کننگا۔

امریکہ محکمہ رکھنگ (دفاع) پینٹاگون نا ترجمان جان کربی نا پاننگ ءِ کہ صدر جو بائیڈن نا پاننگ آ آ ایرانی مخ تفی دوئی کروک ملیشیا غا جلہو کننگا ہرا عراق ئٹ امریکہ نا فوجی تیا کروک آ راکٹ جلہو نا ورندی ءِ.

پینٹاگون نا کوالخواہ تا رد ئٹ امریکہ نا جہاز آک ایرانی مخ تفی دوئی کروک ملٹری انفرا اسٹرکچر آ 500 پونڈ نا 7 گائیڈڈ پریسیشن بم بٹیر و سلاء بند گروپ آتا پارہ غان سلاء تا دروک آتون اوار 7 ہند ٹک کننگا.
سیرین آبزرویٹری فار ہیومن رائٹس نا رد یٹ امریکہ نا حملہ تے ٹی اسہ درزن آن گیشتر ایرانی مخ تفی دوئی کروک جنگجو بیران مسر و اسلحہ و بارود آتے ہرفوکا مسہ گاڑی ہم تباہ مسر.
یاتی مرے کہ ارا ہفتہ مست عراق ئٹ اربل ائیرپورٹ آن خڑک اسہ ملٹری بیس آ حملہ ئٹ امریکہ اتحادی فورس نا اسہ کار کن اس بیران و امریکہ نا فوجی تون اوار 9 غیر ملکی ٹپی مسسر.

دے کہی بلوچستان ئٹ بے جاراتی

ٹی بی پی سرگپ

قدرتی مڈی تیان سیر مننگ آن بیدس ہم بلوچستان نا اُلس غریبی نا لیک آن شیف زند گدریفنگ آ بیوس ءِ، ہرانا تیوہ غاتیان بھلا سوب سال آتیان برجاء استحصال و بے بست و بندی ءِ۔

بیروزگاری نا ودوک کچ نا سوب آن بلوچ ورناک، ہرافتیان بھازاک بھلا جامعہ آتیان فارغ مروک ڈگری تخوک ءُ، تیل نا گروزی نا کاروبار آ بیوس ءُ کہ وہ تینا اُرا نا دیگ دان تے لگفنگ کیر۔ کوالخواک دا کاروبار ءِ “گروزی” نا پِن ایترہ، ولے گولڈ سمڈ لائن نا دامون ایمون آبات بلوچ آتیکن دا کھٹیا نا اسٹ آ کسر ءِ، ہراڑان بیدس بھاز غریبی و بیروزگاری نا سوب آن مخلوق لنگڑی آ بیوس مریرہ۔

دا تیل ئنا سر کننگ “گولڈ سمڈ لائن” آن مریکک۔ یاتی مرے گولڈ سمڈ لائن بلوچ آتا تاریخی ڈیہہ ءِ اِرا بشخ، دے ٹکی بلوچستان ہرا پاکستانی بست و بند ئٹی ءِ و دے کہی بلوچستان ہرا ایرانی بست و بند ئٹی ءِ، تیٹ ونڈ کیک۔ واہم بلوچ آتا بھلو بشخ اس، گچین وڑئٹ بلوچ قوم پرست بلوچستان نا دا بشخنگ و گولڈ سمڈ لائن نا حیثیت ءِ منیپسہ، اندا سوب دا لیک ئنا ہڑتوم آ کُنڈ آتیا “عظیم تر آجو بلوچستان” کن سال آتیان مزاحمت برجاء ءِ۔

دا لیک ئنا دامون ایمون آبات ہزار آ اُراک، تیل دننگ نا بیم بش کُروک کاروبار تون تفوک ءُ، ہرا اوفتا اسٹ آ کھٹیا ءِ۔ بیدس داڑان کہ ساندہ تیل نا کاروبار تون تفوک دا بلوچ آتے ہڑتوم آ پارہ غاتیا پاکستان و ایرانی فورسز نا پارہ غان بے شرفی تون مون تروئی تمک۔ حالانکہ دا شکائست ہر پارہ غا ارے کہ سیکورٹی فورسز دا کاروبار کروک بندغ آتیان بھلو زر اس رشوت و بھتہ نا دروشم ئٹ زوراکی تون ہلیرہ۔ ولے داڑان بیدس ہم تنک کننگ ایسر مفک۔

فروری ئٹ اندنو اسہ تدینی اس ایرانی سیم سری علاقہ حق آباد و پاکستانی سیم سری علاقہ پروم نا نیامٹ اِرا دے اسکان ہزار آتا کچ ئٹ کاروباری بندغک بیدس پڑو آ سیم نا بند کننگ نا سوب گٹ مسر۔ چنکو وخت اسیکن سیم نا بند کننگ ہڑدے ئی ہیت ئسے ولے اِرا دے اسکان گیاوان ئٹ دا مرغنا بند کننگ نا سوب آن مخلوق نا کُننگ نا گڑاک ایسر مسر، ہرانا سوب کاروباری بندغ آک مُچ مریسہ برانز آ لگار۔

ولے دا جائز آ برانز ءِ ایرانی فوج ترندی ئٹ شیف خلنگ نا فیصلہ کریسہ برانز کروک آتیا سد آ سُم تے شلا، ہرانا سوب آن دے ٹکی و دے کہی بلوچستان آن تعلقدار کم و وَد اسہ درزن بلوچ ہند آ بیران، اندن بھازاک ٹپی مسر۔ بھاز حوال تا ردئٹ بیران مروک آتا کچ بھاز زیات ءِ ولے میڈیا رکھ ئنا سوب گواچن حساب سما تمنگ اف۔

دا بیدادی آن گڈ جتا شار آتیٹ پروشت پروش و شابیت ءُ برانز بناء کریر، ہراڑے روڈ آک بند کننگار، ایرانی فوج نا گاڑی و چوکیک اُشنگار۔ سہہ شمبے نا دے برانز کروک آک سراوان نا گورنر نا دفتر آ شولنگار۔ برانز نا لڑ چار شمبے و درو پنچ شمبے نا دے ہم برجاء مس۔

گولڈ سمڈ لائن نا ہڑتوم آ پارہ غاتیا آبات بلوچ و گچین وڑئٹ بلوچ قوم پرست آک دا تدینی نا ترند آ لوز آتیٹ مذمت ءِ کرینو۔ بلوچ نیشنل موومنٹ (بی این ایم) ہرا دے ٹکی بلوچستان نا اسہ قوم پرست جماعت ئسے، دا تدینی نا ترند آ لوز آتیٹ مذمت ءِ کریسہ پارے کہ “معصوم آ مخلوق آ سیم سری فورس نا سم کاری پاش بے دادی و بندغی حق آتا برخلاف ءِ۔ ڈوہدار آتے دمدستی تون سزا تننگہ”

انداڑتون دے ٹکی بلوچستان نا اسہ بااثر شخصیت و دارالعلوم سیستان و بلوچستان نا سرکماش مولانا عبدالحمید دا تدینی نا مذمت کریسہ پارے کہ بے گناہ کاروباری مخلوق نا ایرانی فورس نا پارہ غان خون قانود ءِ پاش لتاڑنگ ءِ۔

زوت تدینی دا ڈول نا اولیکو تدینی اف، گولڈ سمڈ لائن تون اوار آبات علاقہ تا مخلوق سال آتیان دننگا ظلم ئنا شکائست کننگو۔ پِتی آ تار خلیسہ ہزار آ خاہوت آتے ونڈ کننگسہ ءِ، سد آ سال آتیان ہرا مخلوق سیالی کن ہنارہ داسہ اوفتے تینا سیال آتیون اوڑدئی کن لٹ کُٹ و بے شرفی تون مون تروئی تمک۔

ہڑتوم آ پارہ غاتا فورسز آتا رویہ غاک دا علاقہ آتیٹ بلوچستان نا آجوئی نا دوئی کننگ نا جوزہ آتیٹ ودکی ایسنو۔ بھازا سلاء بند و بیدس سلاء بند جماعت آک سیم نا ہڑتوم آ پارہ غا بلوچستان نا آجوئی کن جہد کننگ ءُ و اوفتا پنی مننگ ئٹ دے پہ دے آن ودکی مننگ ءِ۔ دا مزاحمتی تنظیم آک ہڑتوم آ ملک ایران و پاکستان آن آجوئی نا خواست کیرہ۔

ہندی ذرائع تا ردئٹ کہ کاروباری مخلوق ءِ بیرہ ایرانی فوج نا ڈھکیا تون مون تروئی تمنگ اف بلکن پاکستان فوج ہم تدوک وخٹ ئٹ بھاز وار مخلوق آ سم کاری کریسہ بھاز آتے کسفینے۔

بندغی حق آتا بھازا تنظیم آک دا خواست ءِ کرینو کہ آجو جہانی پٹ و پولی ادارہ غاتے پن کروک علاقہ آتے اسکان ہننگ نا موکل تننگے کہ او دا تدینی نا پٹ و پول ءِ کننگ کیر۔

بلوچ سد آ سال آتیان دا ڈیہہ ئنا خواجہ مسونے، اوفتے تینا جند ئنا ڈیہہ آ ارٹمیکو درجہ نا شاری جوڑ کننگ نا ایسری آ فائدہ دوئی مفرو۔

بلوچ لبریشن آرمی نا ترجمان جیئند بلوچ  بیان اس شنک کریسہ خضدار، کوئٹہ و قلات ئٹ مروک بم جلہو تا ذمہ واری ارفینے۔ جیئند بلوچ پارے کہ بی ایل اے نا سرمچار آک اینو خضدار نا علاقہ کٹھان ٹی سی پیک روٹ آ کاریم کروکا کمپنی نا کارندہ آتے ٹک کریر، کارندہ آتیا آئی ای ڈی جہلو ہمو وخت کننگا ہرا وخت اوفک کوزہ گیر پاکستانی فوج نا قافلہ تون اوار ہننگ ئسر، جہلو ٹی لُٹ و پُل کروک آ کمپنی نا چار کارندہ تون اوار کوزہ گیر پاکستانی فوح نا اِرا کارندہ ہم ٹپی مسر، جہلو نا ذمہ واری ءِ بی ایل اے ارفک۔

او پارے پن کروک کمپنی نا کارندہ آک خضدار نا کیب ئٹ ونگو نا ہند آ سی پیک پروجیکٹ نا لنک روڈ آ کاریم کننگ ئسر، بلوچ لبریشن آرمی تیوہ آ کمپنی تے پاننگ خوائک کہ او کوزہ گیر نا دننگا لُٹ و پُل کروک پراجیکٹس آتیان مُر مریر ہراتا کمک ئٹ کوزہ گیر پاکستان و اونا ہمکوپئی کروک آک بلوچ راجی مڈی تے لُٹنگ ءُ۔

جیئند بلوچ پارے کہ بلوچ لبریشن آرمی کوئٹہ و قلات ٹی مروکا چغلی بمب جہلو تا ہم ذمہ واری ءِ ارفک، 23 فروری آ بی ایل اے نا سرمچار آک کوئٹہ ٹی گولی مار چوک آ اسہ نائی نا دکان ئسے چغلی بمب جہلو ٹی ٹک کریر۔

اونا مُستی پاننگ ئس کہ دا دکان ءِ پاکستانی ڈھکوک ادارہ آک چلیفنگ ئسر، ہراکان مخبری تون اوار ایلو کارندہ آتے ہند تننگ کن کاریم کننگ ئسر۔ جہلو ٹی اسہ ریاستی کارندہ اسیتون اوار لس شاری اس ہم ٹپی مس نن لس مخلوق ءِ اسہ وار پین دا پانہ کہ او تینے ءِ کوزہ گیر فوج و اونا ہندی کارندہ آتیان مُر کیر۔

  بی ایل اے نا ترجمان پارے 20 فروری آ بی ایل اے نا سرمچار آک قلات ٹی ٹولونٹی گیاوان نا خڑک اسہ چغلی بمب جہلو اسیٹی پاکستانی فوج نا ڈھکوک ادارہ ملٹری انٹیلجنس (ایم آئی) نا کارندہ نصیب اللہ زہری ءِ ٹک کریر ہراڑان او بھاز ٹپی مس۔ دا کارندہ صحافی نا دروشم ئٹ راجی حوالکاری نا ویب سائٹ آتیا پاکستانی فوج و ڈھکوک ادارہ تا پاننگ آ اوفتا حق ئٹ پروپیگنڈہ کننگ، بلوچ برخلاف مُچی تا ہڈ تننگ و ڈھکوک ادارہ آتیکن مخبر جوڑ کننگ و بلوچ لس مخلوق نا مخبری کننگ نا ڈوہدار مسونے۔

سمی نا بنگڑیک
نوشت: برزکوہی | مَٹ: عتیق آسکوہ بلوچ

دی بلوچستان پوسٹ

ڈاکٹر دین محمد ہرا ڈیہہ آ خن ملا، ہراڑا چرینگ ہیل کرے و ہرانا مِش و دنز’ و مخلوق تون جنون نا کچ اسکان مابت تخا، او دا وطن نا تاریخ، نفسیات و بد آ حالیت ءِ جُوان چائسکہ۔ و چائسکہ کہ امر ہراتم اسہ دودا گورگیج اس پیشیم تون خن تے دیخہ تر کے گڑا امر سردار بیبگر پژ دا ڈیہہ ئنا سمی نا مال ءِ لُٹک مڑیسہ دیک۔ او چائسکہ کہ واہم دا ہمو ڈیہہ ءِ ہراڑے اسہ سمی ئسے نا کمک نا توار آ دودا ہفتاد سنگت ئتون تینا ساہ ءِ ندر کیک۔ ولے ڈاکٹر دین جان وخت ئنا ترندی تون ہننگ نا ہمراداری کروک بندغ اس ئس، او چائسکہ کہ داسہ وخت مٹ مسونے، داسہ نن تا تہاری تیٹ بیبگر پژ بیرہ خراس مڑیسہ بے ڈس کپرو بلکن داسہ زندہ غا بندغ تے ہزار آتا کچ ئٹ بے ڈس کننگک۔ انتیکہ داسہ نیمروچ آ بیرہ اسہ دودا خاچوک اف بلکن تیوہ غا دوداک ملوک آ خنتیتون تُنگان تموک ءُ۔ اوفتے بش کننگ کن وخت ئنا سمی نا کُوک نا خواست ءِ۔ اندا خاطر ہراتم ڈاکٹر دین جان نا اُراٹی مسڑ اس ودی مس گڑا او پن ءِ تا سمی تخا۔

ڈاکٹر دین جان نا ڈیہہ آ ہراتم اسہ میر دودا نا باہوٹ سمی نا لُٹنگ نا حوال دودا نا لمہ ءِ رسینگک، گڑا او بے جاراتی تو رمبیسہ خاچوک دودا نا درغ نا مونا سلوک دا تاریخی آ ہیت ءِ کیک: “دودا! ہرافک بلوچیت نا ذمہ واری ءِ تینا کوپہ تیا ارفرہ، او نیمروچ آ اُرا ٹی بے پام پوسکن برامی آ زائیفہ تون سائی کپسہ۔”

اینو نا سمی منہ ساعت آتیان آخہ، 12 سال آ بیرہ مال تیکن آخہ بلکن اسہ مہروان ءُ باوہ و ہزار آ پین بیگواہ ایلم تیکن کُوک کننگ ءِ، و وخت نا دودا تا لمہ غاک درغ تا مونا سلوک بلوچی غیرت نا شغان تریسہ ءُ۔ اینو نا سمی تینا لُٹنگوک مال و مڈی کن روڈ و پریس کلب آتا مونا دیوانہ برجاء مزاج تون تینا پٹ و پول ءِ برجاء تخوک ءِ۔ ولے اینو اخس وخت ئنا دوداک سما کریر و اخس نیمروچ آ پوسکن آ برامی تیتون خاچوک تموک ءُ؟

اینو ہرا بیرہ لفاظی اسکان بلوچ دود و ربیدگ نا ہیت کیرہ، ہرا اسہ چُنڈس ڈغار کن جرگہ ہڈ ایتسہ آسمان ءِ کاٹم آ ارفیسہ دودا مننگ نا دعویٰ کیرہ، ولے اوفک خنپسہ کہ تیوی وطن کوزہ ءِ۔ اینو ہزار آ سمی باہوٹ ءُ ولے ہرادے ہمو بلوچی غیرت و شرف و بلوچی خوداری؟ ہرادے ہمو بلوچی ضد و بلوچی بیرگیری؟ دا بندغ آک ہرا بلوچیت نا تلہ آتیا لگیسہ سرداری، میری، خان و نوابی نا دعویٰ کیرہ، او تینے آن ہلیس تینا مخلوق ءِ ہم پنجابی تا چُنڈ آتیا ولیفرہ۔ اوفتا بلوچیت اسہ سمی نا توار آ ہراکان سما کرو، اینو ہزار آ سمی، ماہ رنگ، حسیبہ، صبیحہ، سارین، سیما، ذاکر و راشد نا لمہ غاتا دروشم ئٹ کُوک کننگو ولے او بے ضمیری نا دا کچ اسکان ہنانو کہ روڈ آتیا خوار بلوچ لمہ و ہیڑ تے بلوچ سرپد مفسہ۔ اینو دا خنیسہ دودا، بالاچ، اکبر، اسلم، نوروز و محراب خان نا روح الّمی لڑزو کہ دا نمونہ غاک و پنجابی نا استرہ غان تراشنگوک بت آک امر بلوچیت، غیرت و دود و ربیدگ نا ہیت ءِ کیرہ؟

بلوچیت گواچنی ارے انتس؟ بلوچیت تو اسہ فلسفہ زند ئسے، زند ئنا وڑ ڈول ئسے ہرا ظلم و تہارمئی تا برخلاف مزاحمت تون تفوک ءِ۔ ہرا نزور آ حالیت اٹ ہم کاٹم شیف کننگ نا جاگہ غا باطل تون ڈک تریسہ فنا مننگ نا درس ءِ۔ اینو ہرا بلوچیت آ فخر کننگک، او ہمو ایسر مفروک مثیال آتا سوب ءِ ہرا تاریخ ءِ ننا پیر و ورناک تینا مزاحمت آن نوشتہ کرینو۔ تاریخ نا پنہ غاتے ایمون کریسہ اُرن اخس گوزہ گیر آک دا ہیت ءِ پاریسہ ہنانو کہ نزور آ بلوچ تینا ڈیہہ آ اسہ دے جارات اٹ تولنگ کن ہلپسہ گڑا انتکن خواری کریسہ ساہ ءِ خلیس اٹ بٹیسہ داڑے کوزہ گیری نا انت فائدہ۔ بلوچ ہمودے، ہرا مزاحمت نا دا مقدس آ بلوچ سفت ءِ تینا کیک و اینو سمی و ایلو لمہ ہیڑک اندا مزاحمت نا زندہ غا چیدہ مسونو۔

ننا چاگرد ئٹ ہراتم کس ءِ لغوری نا شغان تننگک گڑا پاننگک کہ بنگڑی بین، داڑے نزوری نا نشان بنگڑی مفک، بلکن بنگڑی بینوک زالبول مریک۔ نی لغور و نزور اُس یعنی نی زالبول ئسے اُس۔ ولے اینو معنہ غاک مٹ مننگو، اینو ہرافک بلوچیت نا بھلا بھلا دستار تے کاٹم آ بیرفوک ءُ، او کوزہ گیر نا بوٹ آتے چٹنگ کن داخس ڈول ءُ کہ اوفتا نہ بیرہ بامس بلکن دستار اسکان دشمن نا بوٹ آتیتون گر تننگے، ولے دا دژمن ہراتم اسہ بلوچ خلق ئسے آ لشکر کشی کیک گڑا تیوہ غاتیان مُست بنگڑی تا توار بریک و اسہ لمہ اس بھلو لشکر ئسے نا مونا سلیسہ ہکّل تریسہ پائک کہ خبڑدار کنا گدان نا پارہ غا ہناس، ہراتم نن نا تارمئی ئٹ لغور آ دژمن چھاپہ خلیسہ اسہ ایلم ئسے برمتہ کننگ آ مریک گڑا اسیکہ وا اندا بنگڑی تا توار بریک و اسہ ہیڑ اس توفک نا نل نا مونا تینا ایلم ءِ خمب اٹ ہلوک پائک کہ خبڑدار کنا ایلم ءِ دو خلکس، او مون ایتسہ کائک، بنگڑیک پنسہ اونا دوتیٹ پیہرہ ولے اونا مزاحمت برجاء مریک۔ ہراتم دژمن اسہ جوْن ئسے آن بیم کریسہ تیوہ غا کسر تے بند کیک گڑا دا گھںٹہ آتے اسکان پند کریسہ بنگڑیک توار کریسہ تینا مِزل اسکان سر مریرہ، ہراتم ہراڑے برانز و مُچی اس مریک اوڑے بنگڑی تا توار ہم مریک، دا بنگڑی تا توار ہر پریس کلب اٹ پننگ ءِ، اینو ہم کوئٹہ آن کراچی و کراچی آن اسلام آباد اسکان فرزانہ و سمی نا بنگڑی تا توار ارے و داسہ دا بنگڑیک پاکستان نا بنجائی ایوان نا مون آ مرک ئنا گڈیکو گھنٹی آنبار توار کننگو، ہرا پائک نا گڈیکو وخت داسہ بسونے۔

اگہ گواچنی بلوچ مزاحمت نا مثیال مونا ایسنے گڑا او بلوچ لمہ و ہیڑ ءُ و اگہ کس گواچنی بلوچ پاننگ نا حقدار ءِ گڑا اندا لمہ و ہیڑک ءُ۔ اینو نن دا ہم پاننگ کپنہ کہ ہرافک کوزہ گیر تون ہڷ و تس کریسہ یا خلیسہ چھپ توسر، اوفک بنگڑی بینانو۔ نئے! انتیکہ اینو دا بنگڑیک لغوری و نزوری نا آخہ بلکن دلیری نا چیدہ جوڑ مسونو۔ اینو دا بنگڑیک عزم و استقامت نا مثیال جوڑ مسونو، دا بنگڑی مستقل مزاجی نا باگل ءِ خلیسہ بلوچی مزاحمت نا پڑو جوڑ مسونو۔

ہمو ہرافک زند ءِ مزاحمت آ گچین سرپد مسر، ہمو ہرا دستار نا وَل آتیٹ بلوچیت ءِ پٹرہ، ہمو ہراتا تخت فوجی بوٹ آتیا تخنگرہ، ہمو ہرا مزاحمت ایلم نا گُٹ آ کتار ءِ شاغسہ، تحمل دژمن آن سِٹ کریسہ ڈھکنگ و میڑ مرکہ، کوزہ گیر ءِ جاگہ تننگ ءِ پن کرینو اوفتے سما مرے، بلوچیت دا بنگڑیک ءُ، بلوچیت اسلام آباد ئٹ تولوک لمہ ہیڑک ءُ، مزاحمت ڈاکٹر دین جان ئس و مزاحمت سمی ءِ۔
اندا بلوچ مزاحمت نا رنگ آتے ملا رگام واشی دا لوز آتیٹ شاغک:

“وھدے کپودر ءُ شاھین یکجاہ بہ بنت
ھونواریں گُرگ پسانی دیمپان بہ بیت
اگاں پشی روگنانی پاسبان بہ بیت
اگاں آس ءُ پژم ھمزبان بہ بنت
اگاں آھو گوں شیر ءَ ھمسفر بہ بیت
انار چو ارزن ءِ دان ءَ کسان بہ بیت
زِر ھُشک بہ بیت ءُ راہ بہ بیت
ماھیگ پٹ ءُ میدان ءَ تچگ ءَ بہ بنت
اگاں بیست ءُ نُھ ءِ شپ ماھیکان بہ بیت
ھما وھد ءَ بہ گندے منی کینگ کمتر بہ بیت
بہ گندئے ھما وھد ءَ منی ءُ تئی تران بہ بیت”