تاریخ ٸٹ کڑدار نا سفر: نوشت: کمال بلوچ|مٹ: شہزاد بلوچ

الّمی خوانبو

رخصت اف – مرید بلوچ

مزاحمت زند ءِ ’’ای، ہمو ہراکہ جہانی امن ئنا ٹیکی ءِ دوئی کرینٹ، مونجائی تون انداسرپد مریوہ کہ بیدس تشدد...

بلوچ سلہہ بند تنظیم تا کروکا گڑاس فیصلہ تا جاچ __میرین بلوچ

جنگ اٹ ہچبر رحم مفک بلکہ جنگ ءِ نفسیاتی پڑا کٹوئی مریک جسمانی طاغت آن زیات نفسیاتی طاغت جنگ...

تاریخ نا پنہ غاک (چارمیکو بشخ) | خان خدائیداد خان – محبوب شاہ

تاریخ نا پنہ غاک (چارمیکو بشخ) خان خدائیداد خان نوشت: محبوب شاہ دی بلوچستان پوسٹ - براہوئی کالم 1896ء اٹی(No.7) و 1870ء...

تاریخ ئٹ کڑدار نا سفر

نوشت: کمال بلوچ| مٹ:شہزاد بلوچ

دی بلوچستان پوسٹ 

منہ بندغ ٸٹ اندنو پنہ ساڑی مریرہ ہراتا باروٹ ہراتم ام گڑاس پاننگ نا کوشست کینہ اوتا زند ٸنا وڑ وڑ ٸنا بشخ آک مونا بریرہ ہراتے اُریسہ ہر اسٹ، ہر اسہ بشخ آن تینکن کسر پٹنگ کیرہ۔ دُنا بندغاک ایلو بندغ آتیان دیخہ گچین مریرہ۔ دا گواچنی ئسے بھلا بندغاک اُست ٸنا ءِ منرہ ہرا بندغ اُست ٸنا ءِ منک او تینا کسر نا گچین کاری ءِ جوان وڑ اٹ کننگ کیک۔

بندغ نا شان ٸٹ اینو اندنو بندغ ٸسے نا باروٹ ربیدگی وڑ اٹ گڑاس پاننگ نا کوشست کیوا۔ بلکن اونا رداٹ امو لوزاک سلپس ولے نوشتہ کننگ نا کوشست کیوا و دا ہیت ٸنا ام خیالے تخنگ نا کوشست کروٹ کہ نوشتکاری نا اسلوب برجا مرے۔

بھازا سنگت آتون ہراتم ہیت مریک کہ نم تینا خیالے کس بندغ ٸسے نا بارو اٹ ایتبو تو اوتا ورندی دا مریک اندنو بندغ ٸسے نا بارو اٹ پاس ہرانا کڑدار گچین حیثیت نا مرے، گڑاس نوشتنگ و گڑاس پاننگ بلکن آسان مف، بس مہر و وفا نا اسہ جوزہ اس مریک ہرا ہیت کیکک، ہرا قلم ءِ چنڈی ایتک ایہن تو لوزاک تہار تمرہ ہراتم ورد مرے عرش ءِ دو خلوکا ہستی تا مرے۔

جہان ٸٹ غظیم بندغ آتا کمبوتی اف ہر اُلس ٸٹ دنو باکمال ءُ ہستی مریکک ہراتا کڑدار، عمل و پنت آتیان بندغ آک تینا کسر تا گچین کاری ءِ کیرہ۔ ہیت بلوچ ڈیہہ نا مرے تو دا پاننگ بے جا مروف کہ بلوچستان اندنو ڈغار ٸسے ہرا ہر دور ٸٹ عظیم و نادر ہستی تے ودی کرے۔ حمل جیہند، بالاچ گورگیج، بلوچ خان نوشروانی، میر محراب خان، میر عبدالعزیز کرد، عبدالکریم کریم شورش، فیض محمد یوسفزٸی، میر عبدالرحمٰن بگٹی، محمد حسین عنقا، میر یوسف عزیز مگسی، آغا عبدالکریم، نواب نوروز خان، نواب اکبر بگٹی، ڈاکٹر خالد، شہید بالاچ، شہید غلام محمد بلوچ، واجہ خیر بخش مری، استاد اسلم بلوچ، بانک کریمہ بلوچ، و ڈاکٹر منان بلوچ دا امو پنک ءُ ہراتا کڑدار اینو ام اُست آتیٹی نقش کروک ءُ و بلوچ تحریک آجوٸی آن تعلقداری تخوکا تیکن دا کڑدار اوتا ہننگ آن گُڈ ام راہشون حیثیت نا ہند تخک۔ انداتا رند اٹ ہنیسہ اینو بلوچ اُلس ٸنا جانثار آک دژمن نا اُست آتیٹ لڑزہ ودی کرینو۔
تینا کڑدار نا سوب آن دا ہستیک لولی تیٹ بنگرہ، کڑدار تو ہی ہرے کہ چُنا نا خفتے ٹی انداتا آذان توار کیک۔ جوزہ، مہر و وفا، عزت و شرف ہی ارے کہ اوتا پن تا اینو ام شرف تخنگک۔

گر ای عبدالعزیز کرد، محمد حسین عنقا و یوسف عزیز مگسی نا ورد کپر تو بلوچ ادارجاتی سیاست نا تاریخ تون اوار انصاف نا خواست آتے پورو کننگ کروفٹ۔ لہٰذا دونا کڑدار ہچبر نظر انداز کننگ مفک انداتیان تو مستاٸی نا دریچہ ملنگک۔ میر عبدالعزیز کرد ینگ بلوچ پنی ءُ تنظیم ئسے نا بنداو ءِ تخا ہرا مونی ہنیسہ انجمن اتحاد نوجوانان بلوچاں نا دروشم ٸٹ مچا جماعتی دروشم کالخواٸی کرے۔ تینا تینا دور ٸٹ ہرا خواری تے راہشون آک کریر او اینو تاریخ نا بشخ جوڑ مسونو۔ دا خواستگاری ٸٹ ہرا پٹ پول مسونے او غلامی آ زند ٸنا سوب آن دسکان پورو اف و پین پٹ پول نا خواستگار ءِ۔

پامدار آ بندغ مدام جم سوچ ءِ شون ایتک بلوچستان ٸٹ بندغی آجوٸی کن ہر وخت جُہد مسونے ولے بدبختی آن بلوچ آتے امو مِزل (آجوٸی) نصیب متنے ہرانا سوب آن اینو ام جُہد برجا ءِ۔ اینو بلوچ اُلس پاکستان آن بارا فاشسٹ ریاست نا برخلاف علمی و عملی جُہد ٸٹ اختہ ءِ و تینا جہد ئنا کمک ئٹ او تینے جاگہ ئسے اسکان سر کرینے۔ ای اینو امو بندغ نا بارو اٹ گڑاس پاننگ نا کوشست کیوا ہرا تینٹ آجوٸی و انقلابی سیاست ءِ تنظیمی بنیات آ دننگ کِن ایسری ساہ اسکان بے کش کوشست کریسہ کرے، دا لوز آتے تالان کننگ آن گُڈ یقیناً خوانوکا سرپند مسونے کہ ای دیر نا بارو اٹ بیان کننگ کِن ہننگ اُٹ۔
بھلنی نا درغ آ گام تخنگ آن الیس ایسر وخت اسکان او تینے یخینی مسخت کِن وقف کریسس۔ہ را وڑ او کنکِن راہشون، رہبر، شفیق و مہروان ایلم و مثالی ءُ سنگت اس ئس اسل اندا وڑ او کس ٸتون ام اوڑدہ مسکہ اونا انداز اندا مسکہ۔

اندا سوب آن تو اودے ہر باسک گواچنی راہشون نا دروشم ٸٹ اُراکہ۔ دا بندغ ءِ مچا جہان ڈاکٹر منان بلوچ نا پِنٹ چاٸسکہ، ای اودے تینا چُنکی آن الیس اینو اسکان ڈاکٹر منان نا پِنٹ چاوا۔ ہرا دور ٸٹ او حصول تعلیم نا غرض ٸٹ کوٸٹہ ئٹ ٸس ہراتم ام اونا اُرا غا بننگ نا کلہو رسینگاکہ تو نن سڑک کُنڈا اونا انتظار ٸٹ مچا دے کسر آ ہُروک مسونہ، ہراتم او اُراغا بساکہ تو اُرانا زیباٸی اِرا کچ مسکہ، سنگت آتا مجلس آک لگارہ، سیال آتا بننگ ہننگ بس دا پان کہ ہُراٹی شادمانی نا وخت مسکہ۔

ای دا بندغ نا کمی ءِ ترندی تون اوار محسوس کیوا، اندا سوب آن تو پاوا کہ عظیم بندغ آتا کمبوتی اوتا ہننگ آن گُڈ دیوانگی نا کچ اسکان محسوس مریکک۔ دانا دا متلب اف کہ نن مردہ پرست اُن بلکن کڑدار نا ہی سوب آن اوتا یات آتان اُست ڈکھیا مریک لہٰذا دا اصل ٸٹ کڑدار پرستی سے ہرا ہنوکا تے سدا زندہ تخک۔

ای ہراتم اسہ سنگت، ایلم و راہشون ٸسے نا کمبوتی محسوس کرسا سوچوا تو ڈاکٹر منان نا کمبوتی نا احساس اُستے پین ڈکھیا کیک۔ او اسہ وخت آ سنگت، ایلم و راہشون اس۔ کنا سیاسی سفر ٸٹ او کنا راہشون اس ہرا ہد آ ای سر مسونُٹ داٹی اونا راہشونی نا بنداوی حیثیت دوٸی ءِ۔ ای ہرا دور اٹ بی ایس او آزات نا بنجاٸی کابینہ نا باسک ئسوٹ اندا دور اٹ ڈاکٹر منان جان بلوچ نیشنل موومنٹ نا سیکٹری جزل و بلوچ نیشنل فرنٹ ٸٹ بنداوی ذمہ واری آ تولوک ٸس۔ گڑا مجلس آک ہر وخت مریرہ، ہر وخت شغل کریکہ کہ نن ایلم تا اسہ اواری سے۔ ہراتم نن فرنٹ نا پنا دشت بل نگور جلسہ کننگ ئسون اسٹیج آ شہید شغل ٸٹ پارے کہ اینو اسٹیج آ اِرا ایلم تولوک ءُ ولے دیر چاہک کہ اندا سیالی ننے آجوٸی نا مزل اسکان سر کننگ نا سوب فراوان کیکک ولے شڑط دادے کہ نن سیال آتان زیات قدر تحریک ءِ تین تو اندا جوزہ ننے غلامی آن خلاسی نا سوب ام مرو۔ او اسہ پامدارو بندغ اس ئس۔ ڈاکٹر کِن کنتون لوز آتا او کوڑی اف اندا سوب آن دا ہستی نا بارو اٹ پدریسہ ٸٹ نوشتنگ کپرہ۔ اینو ام ہراتم قلم ارفیٹ تو لوزاک نزور تمار، ولے نوشتوئی ارے و اندا کوشست ءِ کہ نوشتسا کیو بلکن اسہ دے اس اسہ نوشتکار ٸسے نا فرض ءِ سرتننگ کیو۔

اینو نا بد آ حالیت ءِ خنسا دا پاننگ ٸٹ ہِچو لپڑزہ اس محسوس کپرہ کہ ڈاکٹر منان جان و چیٸرمین زاہد بلوچ نا بھاز الّمی ءِ انتئے کہ منان نا ورد مرے، چیٸرمین زاہد نا ورد مف تو او بحث پورو مفکک۔ چیٸرمین زاہد ہرا آجوٸی نا جُہد ٸنا بدل ٸٹ دژمن نا دوتان قید و بند نا دڑد سگنگ ءِ و ڈاکٹر منان جان نا جتاٸی گواچنی ٸس جوڑ مسونے ولے ہرا کڑدار ءِ اوفک سر تسر او تینٹ راہشون اصول او ہراتا انسا سرسوبی یخینی ءِ۔


دی بلوچستان پوسٹ : دا نوشت اٹ ساڑی ہیت و خیال آک نوشتوک نا جند ئنا ءُ، دی بلوچستان پوسٹ میڈیا نیٹ ورک نا دا ہیت آتے مَننگ الّمی اَف و نئے کن دا ادارہ نا پالیسی تا درشانی ءِ کیک۔

پُوسکنا حوالک

نن سر سہب مرون _ درناز رحیم

نن سر سہب مرون نوشت: درناز رحیم کنے اُرے تمنگ ئس، اینو کنا اکیڈمی نا اولیکو دے ئس و ای خواہتوٹہ...

ایران : مہسا امینی خون، پولیس و برانز کروک آتا جھڑپ آک، 50 بندغ مرگ نا گواچی

ایران ٹی حجاب وے کننگ آ دزگیر کروک مسڑ مہسا امینی نا خون آن گُڈ برجاء چک و تاڑ آتیٹ مرگ نا گواچی مروک آتا کچ 50 مس ۔  پولیس نا کریک ڈاؤن و بے دادی ٹی مرگ نا گواچی مروک آتا کچ 50 مس، مرگ نا گواچی مروک آتیٹ 5، سیکورٹی کارندہ ہم اوار ءِ۔  ہفت دے آن برجاء برانز آتا نیام ئٹ جتاء شار آتیٹ انٹرنیٹ کاریم بند ءِ و بے دادی آن زیات زیمی مروک علاقہ آتیٹ سیکورٹی کارندہ آتاکچ زیات کننگانے۔ ایران نا صدر ابراہیم رئیسی مہسا امینی نا خون نا سوب آتے چاننگ کِن پٹ و پول نا حکم تننگا ۔  ایرانی پولیس 22 سالہ مہسا امینی ءِ حجاب وے کننگ آ دزگیر کریسس و مُسہ دے آن گُڈ طبیعت نا خراب مننگ آ اسپتال آ دننگا ہراڑےاو 16 ستمبر آ مرگ نا گواچی مس، ایرانی پولیس مہسا امینی آ بے دادی کننگ نا دوبہ خلیسہ دعویٰ کریر کہ مہسا امینی ءِ اُست نادورہ مننگ نا سوب اسپتال آ دننگاسس ہراڑے او پدا جوان متو ۔  ایران پولیس نا دزگیری ٹی جتاء علاقہ آتیٹ برانز برجاء ءِ ہرانا وخت سیکیورٹی فورسز کارندہ آتا کریک ڈاؤن ٹی زیات بندغ مرگ ناگواچی مسونو ۔  ایلو پارہ غان بندغی حق آتا ادارہ ایرانی حکومت آ برانز نا برخلاف بے دادی تے توننگ کِن زور تِس۔ سی ایچ آر آئی اسہ بیان ئٹ پارےکہ حکومت نا پارہ غان برانز آ سُم کاری و آنسو گیس نا زریعت ئٹ پاش کننگ ءُ ۔ 

حب: روڈ شکست ٹی پنچ بندغ بیران و ٹپی

بلوچستان نا صنعتی شار حب چوکی ٹی مروک اسہ کسر  شکست ٹی اِرا بندغ بیران اندن مسٹ ٹپی مسونو ۔  کسر شکست حب چوکی نا علاقہ بھوانی نا ہند آ مس ۔ ہراڑے کار اُلاخ و ٹرک ئٹ دک لگا ۔  ذرائع تا ردئٹ کار اُلاخ ٹی مروک اسہ بندغ ئس ہمو وخت بیران مس ، اوکان گُڈ ٹپی مروک و جون آتے حب چوکی سول اسپتال آ دننگا ۔  یاتی مرے کہ بلوچستان ٹی مروک روڈ شکست آتیٹ دے پہ دے نا بنیات ئٹ بھاز آ بندغ آک ٹپی مریرہ ۔ تدوکا دے تیٹ کسر  شکست ٹیبلوچستان اسمبلی نا اسہ باسک ئس ہم اندا کسر  شکست آتیٹ بھاز ٹپی مسس ۔

کابل ٹی تراک، ہفت بندغ کسکر

افغانستان نا دارالحکومت کابل مسجد ٹی تراک آن ہفت بندغ مرگ نا گواچی و بھاز  بندغ ٹپی مسونو ۔ پیشن ملکی حوال تِروک ایجنسی نا...

مہسا امینی نا خون ، تیوہ ایران ٹی برانز برجاء

ایران ٹی پولیس نا دزگیری ٹی ورنا نیاڑی نا مرگ نا گواچی مننگ آ تیوہ ایران ٹی چارمیکو دے ہم برانز برجاء ءِ دا...