تاریخ نا پند (افسانہ)
نوشتہ کار: شاہ فیصل غمسار
دی بلوچستان پوسٹ
پارہ کہ بندغ نا زند اسہ پند نا مثل ءِ ہرا کہ تینا مزل آ ایسر مریک۔ کیہی پند آک بندغ آتے دم دریفرہ کیہی پند آک بندغ ءِ اونا مزل آ سر کننگ ئٹ سرسہب کیرہ۔کیہی پند آک بندغ ءِ تاریخ نا پنہ غاتیٹی ساندہ زندہ تخرہ، ہراڑے کہ بندغ نا جوزہ غاک چلتن آن بُڑز مریر گڑا او زند نا دڑد غم تا پند ءِ بھاز تُرندی ئٹ ایسر کیک، بھاز آک مزل نا مُری آن اُست ترخ مرسا پند نا بنا ءِ کپسہ۔
ماما بلوچ خان ءِ ہم تاریخی ءُ پند اس تاریخ ئٹ ساندہ زندہ تخا۔ ماما بلوچ خان تینا ہشتاد سال نا وہی ٹی ہم مزل نا کنڈ آ روان ئس، دا ہمو وخت ئس ہراتم آ ہر بندغ نا امیدی نا گواچی مسوسس، کس اسیٹی ہم دا جیرت الو کہ او دا گام ءِ ہرفنگ کن تیار مرے، تارمئیک ہر اُرا ءِ خونخوار آ اژدہا آن بار پلویڑ کریسر، ظلم زوراکی تا خاخر مچا ڈیہہ ءِ تینا پلویڑ ئٹ ہلکوسس، ہر اُرا تارمئی تا گواچی مسوسس، ہر اسٹ اُرا نا طوبے ءِ ماگیر کیدنگ نا کوشست ئٹ لگوک ئس۔ ماما بلوچ نا اُرا نا روشن انگا استار ءِ ہم ظالم آ ماگیر کیدسا ساندہ کن مرک نا گواچی کریسس، او تینا اُرا نا روشن انگا استار نا بیگواہی نا غم تے اُست ئٹ جاگہ ترسا ایلو خاہوت آتا اُرا تا استار آتے ظالم آ ماگیر نا قید آن آجو کننگ کن تینا مُخ ءِ راست کریسس۔
او ہشتاد سال نا وہی ئٹ تینا لڑونج آ کوپہ غاتا تیوہ خلق نا امیت آتا باریم ءِ بڈ کرسا تینا خلق نا ایلو خاہوت آتا روشن انگا استار آتے پٹنگ نا باریم ءِ ہرفسا مون مُستی مزل نا کنڈ آ روان ئس، اونا پیشانی نا کرنچ آک اونا گلوتہ آ چہرہ،اونا پیر مڑدی نا گواہی ءِ تسرہ، اونا وہی نا پیر انگاک تینا اُرا تیٹی آسودہ و آرام نا پوڑی آ تینا گام تے تخاسر، ولے او تینا اُرا نا روشن انگا استار نا رند ئٹ مخ ءِ تینا تفسا اسہ مرغن ءُ، و امیت آتا پند ئسے نا بنداو ءِ تخاسس۔ بیرہ اونا اُرا تارمئی تا گواچی متویسس بلکہ تیوہ آ خلق ظلم زوراکی، بیگواہی نا پلویڑ ئٹ بسوسس۔ ظلم زوراکی تا دور برجاء ئس۔ ہر لمہ باوہ تینا مار نا بننگ کن خن تے کسر آ خلکوسس، کس ئٹ دا ہمت جیرت الو کہ او تینا اُرا نا روشن انگا استار ءِ ظالم آ ماگیر نا قید آن آجو کے۔ او مخلوق آن دا بننگوسس کہ دین نا پن آ جوڑ مروکا بڑز انگا ماڑی تا شار ٹی انصاف نا ترازو درنجوک ءِ، ولے انصاف نا ترازو درنجوک تو ئس او ہم اسہ کنڈ آ چوٹ۔
ماما بلوچ خان تینا خاہوت نا منہ زالبول و چنکا چُنا تتون انصاف نا ملنگ کن مون مستی ماڑی تا شار آ روان ئس۔ اونا وہی ہشتاد سال نا ئس ولے اونا جوزہ غاک ہژدہ سال نا ورنا تے ہم شرمیفیسر، او ہرا کسر آ روان ئس اونا کسر ئٹ پت، خل و کڈ کوڈ آک بھاز ئسر ولے او مزل نا دا غُٹ مصیبت آتے مخسا تینا کاروان ءِ مون مستی درسا ئس۔ جاگہ جاگہ اونا مون آ مخلوق بسکہ اودے بخیر کرسا اوڑا پھل شنکی کریرہ، جاگہ جاگہ کیہی مخلوق آک اونا کسر آ پت شاغارہ، جاگہ جاگہ کُچک آک ہم اونا قافلہ آ غکارہ، اونا جند نا ڈیہہ نا ہمو کُچک آک ہم اوڑہ غکنگ ئسر ہرافتے اونا اُرا غان کُننگ کن ہڈ رسینگاکہ، او دا کچک آتا ہچ پرواہ ءِ کتوکہ۔ کچک آتے چخ کرسا تینا کسر ئٹ بھاز ترندی ئٹ مزل نا کنڈ آ گام تے تینا ہرفسا روان ئس۔
ماما بلوچ نا چُنکا نواسہ حیدر جان ہم تینا پیرہ تون اوار دا قافلہ تون سنگت ئس، کسر نا مرغنی ماما نا نت تے ٹپ کریسس و دا ٹپ آتا ہچ پرواہ ءِ کتوکہ بس اونا اُست نا ٹپ آک اودے دم دریفیرہ، ماما نا ہَرنگوکا چوٹ آک اونا مُرغن آ پند نا نشانی ءِ تسرہ۔
سہب نا وخت ئس ماما بلوچ خان تینا کاروان نا خاہوت نا چنا نیاڑی تتون اوار ماڑی تا شار آ سر مس، ماڑی تا شار نا باتیک اوفتے اندن ہُرارہ کس پائے اوفک اسُل ہچ تینا زند ئٹ بندغ پن نا ذات ءِ خنتویسر۔ ماما بلوچ خان نا کاروان نا نیاڑی تا بلوچی پوشاک آتے خنسا کس پائے اوفتے پین سیارہ ئسے نا مخلوق تکارہ، دین نا جوڑ مروکا ماڑی تا شار ئٹ بیرہ ہر کنڈ آ بڑز انگا ماڑی تتون اوار اوار بھلو بھلو بڑز ءُ مینار والا مسیت آک ہم خننگارہ ہرافتا لاؤڈ اسپیکر آتیان ”اللہ اکبر“ نا توار تو بسکہ ولے دین نا پاک انگا کلمہ غا عمل کروکو کس اس ہم خننگتوکہ۔
ماما بلوچ خان انصاف نا درگہ ءِ بھاز ترندی ئٹ ٹکیفے انصاف نا در اوڑکن ملنگتو کس پائے دین ئنا پن آ جوڑ مروکا شار نا مسیت آن بار اونا عدالت آک ہم انصاف تروک آتیان ہورک ئسر۔ ماما بلوچ خان، چنکا حیدر جان، و ایلو مظلوم آ نیاڑیک عدالت نا درگہ ءِ بھاز ٹکیفیر، انصاف کن بھاز پریاد کرسا پاریر:
”نن بھاز مُر آن انصاف نا ہلِنگ کن بسونن، خدا نا پن ئٹ نن تو انصاف کبو ننا چناک بے گناہ ءُ اوفتے یلہ کبو، آجو کبو۔“
ہرا ترازو ٹی ماما بلوچ خان نا باوہ، پیرہ مخلوق نا غریبی ءِ ہرسا خیسن، چاندی ٹی تول کریرہ، اینو ہمو ترازو اوفتے انصاف تننگ نا جاگہ غا اسہ کنڈ آ چوٹ ئس۔ ماما بلوچ خان و چنا نیاڑیک بھاز پریاد کریر ولے اوفتا خڑینک آتا نوکاپ آن بھاز آ بندغ آتا خنک پُر مسر، بس انصاف نا عدالت آ ہچو فرخ اس تمتو۔
ماما بلوچ خان تینا چنکا نواسہ حیدر جان و ایلو نیاڑی تے ہوغنگ پریاد کننگ آ خنا تو اوفتے دلاسہ ترسہ پارے:
”غم کپبو کنا چناک اصل انصاف تروکا ذات (خدا) نن تو الم انصاف کیک۔“ او خڑینکی آ خن تتون، خن تے تر کرسا اسہ گواچن ءُ منصف ئسے آن انصاف ہلنگ کن امیت آتا پند اس دوارہ بنا کرسا ساندئی کن تاریخ نا پند نا بنا ءِ کرے۔
دی بلوچستان پوسٹ: دا نوشت اٹ ساڑی ہیت و خیال آک نوشتوک نا جند ئنا ءُ، دی بلوچستان پوسٹ میڈیا نیٹ ورک نا دا ہیت آتے مَننگ الّمی اَف و نئے کن دا ادارہ نا پالیسی تا درشانی ءِ کیک۔