بلوچستان یونیورسٹی نا پروفیسر لیاقت سنی بیگواہ کننگا۔

رسینگوک حوال تا رد ئٹ بلوچستان یونیورسٹی نا مُسہ پروفیسر ڈاکٹر لیاقت سنی، شبیر شاہوانی و پروفیسر نظام شاہوانی بیگواہ کننگار، پروفیسر آتا گاڑی مستونگ نا ایب کیب نا علاقہ غلام پڑینز آن خننگانے۔

پولیس حوال تا رد ئٹ مُسٹ انگا پروفیسر آک بی اے نا برجاء امتحان تا اوننگ کن کوئٹہ آن خضدار آ ہننگ اسر، پولیس نا پاننگ ءِ بیگواہ پروفیسرز آتیان اِرٹ کانک نا علاقہ آن مون آ بسر۔ اسہ پروفیسر ڈاکٹر لیاقت سنی داسکان بیگواہ ءِ۔

یلہ مروکا پروفیسر آک داسکان ہچ حوال تیتنو، مالو ہم خوانندہ و اساتذہ آتا زوراکی نا بیگواہ کننگ نا ویل آک بلوچستان ٹی مسونو، اندن بھاز آ ویل آتا دوبہ پاکستانی فورسز و ڈھکوک اداروہ آتیا لگانے۔

لیاقت سنی بلوچستان یونیورسٹی ٹی براہوئی ڈیپارٹنمنٹ نا چیئرمین ءِ اندن او براہوئی زبان آ پٹ و پول نا رد اٹ چاہنگک، داکان بیدس او راہشون ادبی دیوان نا بنماسی بندغ آتیٹ حساب مریک، اندن او براہوئی ٹی پی ایچ ڈی کروک ءِ۔

بلوچ خوانندہ گل بی ایس او پجار پروفیسر آتا بیگواہ کننگ نا مذمت ءِ کننگ تون اوار پروفیسر لیاقت سنی نا دمدستی تون یلہ کننگا نا پارینے۔

بیان ٹی پاننگانے کہ تدوک وخت اٹ پروفیسر آتے ٹک کریسہ خلنگا و بھازا پروفیسر و خوانندہ تے بیگواہ کننگا، دا ہمو لڑ ءِ و یونیورسٹی نا استاد آتا بیگواہ کننگ تعلیم و بلوچستان دژمن کاریم ئسے۔

بیان ٹی پاننگانے اگا پروفیسر لیاقت سنی ءِ یلہ کننگتو گڑا نن خوانندہ گل آتیتون اوار حکومت نا زوراکی نا پالیسی تا برخلاف برانز کرون۔

ایلو پارہ غان لیاقت سنی نا بیگواہ کننگ آ راجی حوالکاری میڈیا غا مخلوق تینا اُست ہسونی و سوختئی نا درشانی کننگے۔ مخلوق لیاقت سنی ءِ یلہ کننگ نا ہیش ٹیگ چلیفنگ ءِ۔

فرانس ٹی ویلرلابیل نا علاقہ ئٹ پاکستانی ملاء ءِ مسیت لقمان ایچ ءِ فرانسیسی عدالت 18 توہ بندی نا سزا تسونے و فرانس ئٹ اونا پیہنگ آ تیوی زند ئنا پابندی ہم خلنگانے۔

ڈی ڈبلیو نا رپورٹ آتا رد ئٹ لقمان ایچ آ دوبہ ئس کہ او ٹک ٹاک آ 10، 9، و 25 ستمبر آ سوشل نیٹ ورک آ مسہ اندنو ویڈیو پوسٹ کرینے ہراٹی شدت پسندی خننگک۔ ملا غا دوبہ ءِ کہ چارلی ہیبڈو نا متکن آ دفتر نا پیشن چاخو حملہ آن پد ایپ آ تینا کلہو تے شینک کریس۔

جمعہ غا پنتواس نا عدالت نیم سال بندی و فرانسیسی علاقہ تیٹی پیہن آ پابندی نا سزا تسونے۔ پنتواس پیرس نا ایب کیب نا علاقہ ءِ، میڈیا رپورٹ اتا رد ئٹ لقمان ایچ سزا تے ایسر کننگ آن گڈ ملک آن کشنگو و اوڑان گڈ او ہچ فرانس نا سرزمین ئٹ گام تخنگ کپرو۔

عدالت نا صدر اسٹیفن بلٹ لقمان ایچ ءِ اسہ ڈوہدار پن کریسہ پارے کہ داسہ اودے تینا ڈیہہ پاکستان آ پدا رادہ کرور۔

بلوچستان نا دارالحکومت کوئٹہ نا علاقہ سیٹلائٹ ٹاؤن ٹی گیس سلنڈر تراک آن چُنا و نیاڑی تون اوار 3 بندغ ٹپی مسونو۔

ایدھی کوالخوا تا رد ئٹ سیٹلائٹ ٹاؤن نا علاقہ گول مسجد مردان کالونی ٹی اُراٹی گیس سلنڈر تراک آن مُسی ٹپی مسونے، ٹپی تیٹ 55 سال ئنا حاجی امین، 6 سال ئنا چُنا بی بی فاطمہ و امان اللہ پنی ءُ بندغ ئسے نا زائیفہ ہم اوار ءِ، ٹپی تے ہسپتال آسرکننگانو، پین کارروائی متعلقہ بند و بستی ادارہ کننگ ءِ۔

یاتی مرے بلوچستان نا دارالحکومت کوئٹہ و ایلو علاقہ آتیٹ برن سینٹرز ساڑی اف، ہرانا سوب آن گیس ہننگ آن ٹپی آ بندغ آک بیران مریسہ کیرا۔

یخ آتا بناء تون اوار بلوچستان نا جتا علاقہ آتیٹ گیس تراک و ایلو ویل آتیٹ ہر سال بھاز آ بندغ آک بیران مریرا۔

بلوچستان نا ضلع قلات ٹی پاکستانی فوج اینو صوب آن فوجی آپریشن نا بندات کرینے۔

احوال آتا ردئٹ شور پارود تون اوار خاران و نوشکی نا مشی آ علاقہ تیتون اوار ایب کیب ئٹ پاکستانی فوج آپریشن کننگے۔

علاقائی بندغ آتا پاننگ ءِ کہ پاکستان فوج نا بھلو کچ اس اڑتون اوار گمانی جاگہی ڈیتھ اسکواڈ آتا کارندہ غاک اندا علاقہ غاتیٹی خاننگانو۔

یاتی مرے بُنڈالو و اونا داپار ایپار نا علاقہ غاتیٹی پاکستانی فوج نا جاگہی مننگ نا احوال آک اریر۔

آپریشن آن دائسکان ہچو جانی و مالی نسخان نا احوال اف ولے گدرینگوک آ وخت آتیٹی اندا علاقہ تیٹی فوجی آپریشن آتا سوب آن جانی نسخان آتون اوار امو علاقہ غاتا باتی تا اُراتے اشنگ نا تدینی مسونے۔

بلوچستان نا ضلع چاغی نا علاقہ تحصیل نوکنڈی ہراکہ چِل ہزار آباتی آ تالان ءِ، دائسکان بنماسی آسراتی نا نیستی ءِ، سیندک پروجیکٹ نا شار آتیان بیدس 30 آن زیات چنکو بھلو خلق تحصیل نوکنڈی ٹی اوار ءُ ریکوڈک، سیندک پروجیکٹ چکندک پروجیکٹ آن بیدس بیست آ ہندی مائنز آک تدوکا چِل سال آن داڑے کاریم کریسہ بھلو زَر اس دوئی کننگو۔

نوکنڈی نا اسٹ آ ٹی ایچ کیو ہرادے زو تیٹ کاغذ آتیٹ آر ایچ سی آن ٹی ایچ کیو نا ہند تننگانے ولے حالیت ہمو مالو نا ءِ ہچ ءُ دیمروی یا بدلی اس خننگپک ایٹی تا۔ اندن ہسپتال ٹی بیرہ اسہ ڈسپینسر اِرا ایل ایچ ویز تون اوار مُسہ فور کلاس نا کارندہ ساڑی مریرا، دارو سی سال مالو نا آباتی نا کچ آن تننگسہ ءِ، ایکسرے و ایلو المی ٹیسٹ نا آسراتی اسکان اف، ایمرجنسی وارڈ غیرسرکاری تنظیم نا کنڈان جوڑ مسونے، ولے اوٹی الیکٹریکل بیڈ آن بیدس پین ہچ ءُ آسراتی اف و ہچ ءُ کاریم کروک تخنگتنے۔

علاقائی مخلوق نا رد ئٹ دائسکان چنا زالبول سینٹر مفرنگ نا سوب آن منہ دے مالو اسہ زالبول ئس کذیت کریسس و ہسپتال ٹی رینگوک آ کوارٹرآک ہم بد حالیت ئٹ ءُ مخلوق کوالخواہ تیان خواست کرینے کہ ٹی ایچ کیو ٹی نرینہ زالبول ڈاکٹر تخیسہ آسراتیک تننگر۔

بلوچستان نا علاقہ بولان و کوئٹہ ٹی سُم کاری نا ویل آتیٹ اسہ بندغ اس بیران و اسٹ ٹپی مسونے۔

بلوچستان نا دارالحکومت کوئٹہ نا علاقہ چشمہ اچوزئی ٹی سلاء بند بندغ اسینا سُم کاری آن اسہ بندغ اس ٹپی مسونے۔

ایدھی نا حوال تا رد ئٹ کوئٹہ نا علاقہ چشمہ اچوزئی ٹی سلاء بند بندغ ئس سُم کاری کریسہ لعل محمد نا مار نثار احمد ءِ ٹپی کرینے، و ٹپی ہسپتال آ سرکننگانے، پین کارروائی متعلقہ بند و بست ادارہ کننگ ءِ۔

اندن پین حوال ئسے نا ردئٹ بلوچستان نا ضلع بولان کچھی نا تحصیل بھاگ ٹی سلاء بند بندغ آتا سُم کاری آن اسہ بندغ اس بیران مسونے۔

حوال تا رد ئٹ ضلع بولان کچھی نا علاقہ تحصیل بھاگ نا ایریا گوٹھ بڈا ٹی سلاء بند بندغ آتا سُم کاری آن نصراللہ بیران مسونے، سُم کاری ءِ مالو نا دوژمنی نا سوب پاننگسہ ءِ۔

“گودی”

مَشتیٹی ئے گدان گودی نا
میڷ تتو نے شوان گودینا
راج اونا اوڑ تون زیب دار
قصّہ ئے دا بیان گودی نا

غلہ غاتے پِڑا شُپِک او
کھونٹ سے مونہ غا ٹھپِک او
ہُر زَہے خل تیان جُپِک او
پُھرّ ئے نُسخل نُتان گودی نا

کاٹم ئے تینا او رندنگے
کِنئڑو تیل وا خلنگے
مون ہُروکٹ تینے ہُننگے
انت پاو بڑزے شان گودی نا

گودی نا کُٹ ئٹی مارسے
لولی تیک لیلڑے وارسے
مار کنا بخت و استارسے
نی مروس اُست خان گودی نا

شتکنگا قد ئتو کاٹھی تہ
گوئن ئنا گونجک ئس باٹی تہ
خاسُن ایت خسّی ئس شا ٹی تہ
لوتھ پُھر چِکّھہ غان گودی نا

چمّڑی تان ایتے کُنیو
بے مزّہ بائے سورمبو کیو
نیک دعا لُما جیجا نے تیو
خلقت ئے مہروان گودی نا

او کشیدہ کچی دوچ کیک
شِیتُلہ میڑِک او موچ کیک
شیر زال راج ئکن سوچ کیک
پین پِن ئٹ انت پان گودی نا

جھمراتا عجب موسُم ئے
رنگ رنگی خنوس بلسُم ئے
دامون ہیمون دشت خولم ئے
کُھٹِپک زُو نِکان گودی نا

انور بلسم

بلوچستان نا ادب و سیاست ئٹ بڑز پن تخوک میر گل خان نصیر نا زند آ تالان کتاب “میر گل خان ںصیر” شینک مس۔

دا کتاب اِرا سد نا کچ پنہ غاتیا تالان ءِ ہراٹی میر گل نصیر نا ودشت، اونا چُنک سنی، بنائی خواننگ، سیاست، صحافت، ادب و زند ئنا ایلو بشخ آتیا شابیتی اٹ چمشانک شاغنگانے۔ کتاب ڈاکٹر شاہ محمد مری نا “عشاق کے قافلے” نا بشخ ئسے و دادے عتیق آسکوہ بلوچ اُردو آن براہوئی مٹ کرینے۔

کتاب نا سرلوز آن پیراگراف اس پد پنہ غا تننگانے ہراٹی ڈاکٹر شاہ محمد مری پائک “ہرا وخت نُم تعصب و جذبات ءِ ہلیسہ گل خان نصیر نا زند ءِ خوانورے گڑا بلوچ مخلوق و خاص کر بلوچ ورناتے سجدہ سہونا پارورے کہ ہرافک جذبات ٹی وخت اس گل خان ءِ خراب پارینو۔ نُم اسہ پین نتیجہ سے آ سر مرورے کہ نن من حیث القوم دا ہیت آ رد اُن کہ نن کُل گل خان ءِ تنیا شاعر اس پہہ مرسہ عزت ایتنہ۔ اگہ نُم گل خان نا شاعری ءِ مُر کرسہ، اسہ کُنڈ آ تخسہ اُریرے گڑا سما تمو کہ گل خان تنیا ایوب خان و نواب کالاباغ تو ٹکّر التو بلکہ او تو ہمو سینئر لیڈر ءِ ہرا فرنگی سامراج تون مون پہ مون مس، خان قلات نا سر شمس شاہ نا ظلم و ستم تے سگّا، لیاقت علی خان نا ظلم نا مون آ مَش آن بار سلیس، ایوب آن پد بھٹو نا مَست آ پیل ءِ ہکّل تس۔ دا بندغ لس بلوچ نا کاٹم نا بڑزی کن تینا جند و تینا کُل آ خاہوت ءِ چٹ کرے…………میر لونگ خان شہید نا ایلم ءِ گل خان نصیرؔ۔

عتیق آسکوہ بلوچ داکان مالو مُسہ کتاب اردو آن براہوئی اٹ مٹ کرینے ہرافتیٹ ڈاکٹر عنبرین مینگل نا “مشی آ بانز” و جہانی ادب آن افسانہ و نوشت آتیا تالان “ندارہ” اوار ءُ۔

کتاب نا آن لائن شینکاری دی بلوچستان پوسٹ پبلکیشنز نا پارہ غا کننگانے۔ داکان مالو دی بلوچستان پوسٹ مرید بلوچ نا براہوئی شاعری تیا تالان کتاب “رخصت اف” و بلوچی شاعر و نوشت آتیا تالان نثار صباء نا کتاب ” صباء ءِ گرنچ” ءِ شینک کننگانے۔ 

شال ئٹ راھشون ادبی دیوان بلوچستان نا سالانہ جنرل باڈی مجلس و گچین کاریک، آصف بلوچ مرکزی چئیرمین، اسرار شوہاز بلوچ سینئر وائس چیرمین و گل شیر بلوچ جنرل سیکٹری گچین مسور۔

راہشون ادبی دیوان بلوچستان نا مجلس ہس یونیورسٹی آف بلوچستان اٹ راھشون نا چیئرمین شکیب نذر نا کماشی ٹی اڈ ہلک۔ جنرل باڈی نا دا اجلاس ٹی راھشون ادبی دیوان نا باسک و عہدیدار آک بھلو گونشت اسیٹی بشخ ہلکُر۔

اجلاس نا اولی ایجنڈا ٹی مالو نا کابینہ نا کرد زیر بحث مسک و نظامت نا دود آتے راھشون نا جنرل سیکٹریری حمید عزیزآبادی ایسر کرے۔

اجلاس نا ارٹمیکو بشخ ئٹ تنظیم نا مرکزی گچین کاریک مسور۔ گچین کاری نا دا عمل ووٹ نا ذریعہ اٹ الیکش کمیشن نا چیئرمین علی بلوچ و ایلو باسک شکیب نذر بلوچ، حسن ناصر استا سرگڑدگی ٹی سرسوب مس۔ پڑو نا رد اٹ راھشون نا مرکزی چیئرمین آصف بلوچ، سینئر وائس چیرمین اسرار شوہاز بلوچ، جنرل سیکٹری گل شیر بلوچ، ڈپٹی جنرل سیکٹری بسمل بلوچ، فنانس سیکٹریری اشفاق داہم بلوچ و پریس سیکرٹری احسان بلوچ ئسک گچین مسور۔

اندن پوسکنا کابینہ نا سلاہ و سوج اٹ مشاورتی ایگزیکٹو باسک کن میریحیٰی بلوچ، علی بلوچ، حمید عزیز آبادی، نصیب ساگر و حسن ناصر بلوچ استے گچین کریر۔

اجلاس ئٹ باسک آک تران کرسا پاریر کہ راھشون اسہ سوچ و نظریہ اسے نا پن ءِ ہرا نظریہ اسہ راجی ءُ ادب اس مون آ اتنگ کن تینا لائخی تے مدام درشان کرو۔ اوفک دا ہم پاریر کہ براھوئی و ادب نا شونداری کن گام گیج کننگ کن تینا پٹ و پول و تخلقی صلاحیت آتے درشان کرون۔